Wyspa Kadovar przed erupcją i w jej trakcie

Zdjęcie PlanetLabs z 16 grudnia 2017 roku pokazuje wyspę Kadovar (Papua Nowa Gwinea). Widoczne stare blizny po zapadnięciu się wulkanu, na południowym zboczu goła ziemia to nic innego jak obszar termalny znajdujący się blisko obecnie aktywnego otworu erupcyjnego. Pilot helikoptera Kevin Blackstock z którym jestem w kontakcie przysłał mi w nocy 9 stycznia 2018 roku kilka zdjęć i filmów z trwającej erupcji wulkanu Kadovar (zapewne pierwszej w czasach historycznych). Jednym z moich postanowień noworocznych jest zrobić coś dla nauki w 2018 roku, w jakiś sposób przyczynić się do poszerzenia ogólnego zasobu wiedzy. Zatem chętnie umieszczam te zdjęcia tutaj i udostępniam je wulkanologom do analizy. Wulkany Papui Nowej Gwinei są dla mnie frapujące, gdyż w dużej mierze są niezbadane i niektóre z nich są zdolne do potężnych erupcji. Poprosiłem Kevina aby przy kolejnej okazji zrobił zdjęcia dwóch pobliskich wulkanów Bam i Blup Blup (ten drugi nie ma zdjęć w sieci poza satelitarnymi). A nuż się uda. Połowa wyspy Kadovar wygląda post-apokaliptycznie, na nagraniach z 9 stycznia można zobaczyć dwa aktywne otwory erupcyjne emitujące parę i popiół.

Erupcja wulkanu Kadovar w Papui Nowej Gwinei

KADOVAR to mało znany andezytowy stratowulkan w Papui Nowej Gwinei. Formuje jedną z zalesionych wysp archipelagu Schoutena (o szerokości zaledwie 2 km) 25 km na północ od ujścia rzeki Sepik, dystrykt Wewak, Prowincja East Sepik, Papua Nowa Gwinea. Na krawędzi jego krateru o szerokości 1 km znajduje się wioska Gewai. Jego najwyższy punkt formuje kopuła lawowa o wysokości 365 metrów. Do tej pory znane były jedynie zdjęcia satelitarne wulkanu Kadovar. Niepotwierdzona erupcja w 1700 roku (jedna z dwóch 'płonących wysp' brytyjskiego żeglarza i odkrywcy Williama Dampiera, ale równie dobrze mogły to być pobliskie wulkany Bam czy Manam), aktywność termalna w latach 1976-78. Kadovar jest jednym ze słabo zbadanych wulkanów wysp Schoutena obok Bam i Blup Blup. To jego debiut na Wulkanach Świata. Obłok popiołu sięga wysokości 2.1 km, jego opad ma miejsce na wyspie Kairuru i w Wushu. Kod awiacji pomarańczowy. Erupcja Kadovar rozpoczęła się 5 stycznia 2018 roku o godzinie 12.00 lokalnego czasu umiarkowaną aktywnością wulkaniańską z otworu erupcyjnego u południowo-wschodniej podstawy kopuły lawowej. Może nabrać charakteru eksplozywnego, możliwe są także osuwiska i fale tsunami.

Trwa ewakuacja ok.600 mieszkańców wyspy na pobliską wyspę Blup Blup. To pierwsza zaobserwowana erupcja wulkanu Kadovar w czasach historycznych. EDIT: Wszyscy lokalni mieszkańcy wyspy Kadovar z powodzeniem ewakuowani. Przypomina mi się pierwsza erupcja w czasach historycznych wulkanu Nabro w Erytrei w czerwcu 2011 roku.

Zdj. Loop PNG/ Samaritan Aviation Ricky Wobar.

Na archipelag Schoutena składa się 6 wulkanicznych wysp: Bam, Kadovar, Blup Blup, Mut Mut, Viai, Koil i Vokeo. Wyspa Bam to czynny wulkan z ostatnią erupcją w 1960 roku. To jego erupcji się szczerze mówiąc spodziewałem, a nie Kadovar. W wulkanach piękna jest jednak ich nieprzewidywalność. Kadovar odznacza się stromym i zalesionym kraterem oraz licznymi dużymi plantacjami kokosowymi. Kolejnym słabo zbadanym wulkanem jest wyspa Blup Blup - to stromy stożek o wysokości 412 metrów blisko którego wyłania się z morza obrośnięta chrustem i palmami kokosowymi skała wulkaniczna Mut Mut (wysokość 61 metrów). Stożkowa, zalesiona i niezamieszkana wyspa Viai mierzy 160 metrów. Natomiast zamieszkana, obficie zalesiona i stroma Vokeo mierzy 610 metrów. Posiada dwa szczyty, depresję między nimi i kilka wiosek. Natrafiłem na ciekawą wzmiankę o zwyczajach etnograficznych mężczyzn z Vokeo - nacinają sobie okazjonalnie penisy w stanie erekcji, by menstruować. Ciekawe czy ów zwyczaj jest tam nadal praktykowany.

Link: http://zagadkowe-zjawiska-swiata.blogspot.com/2010/05/wyspa-miesiaczkujacych-mezczyzn.html

Ledwie zaczął się styczeń 2018 i już mamy prawdopodobnie wulkaniczną niespodziankę wulkaniczną roku. Jutro (mam nadzieję) kolejne informacje.

Papua Nowa Gwinea

BAM - Jeden z najaktywniejszych wulkanów Papui Nowej Gwinei andezytowy stratowulkan Bam (685 m) znajduje się na wysepce o tej samej nazwie (wyspy Schouten, wymiary wysepki: 2.4 km x 1.6 km). Posiada krater o stromych ścianach i o szerokości 300 metrów i głębokości 180 metrów. Górna połowa wulkanu jest wolna od wegetacji. Erupcje wulkanu słabe, eksplozywne, wulkaniańskie, z centralnego krateru. W trakcie erupcji Bam w roku 1907 kolumna erupcyjna sięga wysokości 2.5 km. Podobnie jak włoski Wezuwiusz Bam śpi od 1960.

Daty erupcji Bam: 1872, 1874, 1877, 1883?, 1885?, 1888?, 1897-98?, 1907, 1908, 1909, 1913, 1920?, 1924, 1936-39?, 1944, 1947, 1954-57, 1957, 1958, 1959, 1960.