Wznowienie aktywności erupcyjnej wulkanu Etna

Po dobie ciszy wznowiona została aktywność strombolijska w kraterze Voragine wulkanu Etna. Sporadyczne i krótkie emisje popiołu miały miejsce także z NE Crater. Słaba aktywność efuzywna ma miejsce z dwóch otworów erupcyjnych w Valle del Bove. Czoło wylewu lawy dotarło na wysokość około 1395 metrów. 

Niestety z powodu emisji popiołu z wulkanu Etna czasowo zamykane jest lotnisko w Katanii, co powoduje odwoływanie lotów pasażerskich. Od 7 sierpnia br. aktywność erupcyjna sycylijskiego wulkanu doprowadziła do anulowania przynajmniej 700 lotów. Dostaję raporty od rodaków, którzy nie mogą wydostać się z Sycylii i powrócić do kraju. Ponad 400 lotów zostało przekierowanych na inne sycylijskie lotniska: Palermo, Comiso i Trapani. Z perspektywy bezpieczeństwa lotniczego popiół wulkaniczny stanowi ogromne zagrożenie (zarysowanie szyb, zablokowanie rurek Pitota czy ryzyko zgaśnięcia silników odrzutowych samolotów), dlatego decyzje o zamknięciu danego sektora przestrzeni powietrznej zapadają bezkompromisowo. 

Kierunek rozprzestrzeniania się chmury popiołu z wulkanu Etna można sprawdzić w aplikacji Windy albo na stronie VAAC. Należy zwrócić uwagę na wiatr wiejący w kierunku południowo-wschodnim (SE) - to właśnie wtedy pył z Etny najczęściej zasypuje lotnisko w Katanii (CTA) i doprowadza do jego całkowitego zamknięcia lub przekierowywania lotów. Przydatne linki dla osób podróżujących z Sycylii i na Sycylię:

https://vaac.meteo.fr/

https://etnamonitor.it/

https://www.aeroporto.catania.it/en

Rankiem 17 sierpnia o godzinie 08.09 w Valle del Bove, na wysokości między 2200 a 2350 otworzył się nowy otwór erupcyjny. Ma miejsce emisja lawy. 

Inne wulkany:

Indonezyjski wulkan Anak Krakatau wybuchał 16 sierpnia br. czterokrotnie emitując obłoki popiołu sięgające wysokości 200-300 metrów (na zdjęciu). 

17 sierpnia br. uaktywnił się kamczacki wulkan Kluczewska Sopka. Obłok popiołu nad najwyższym wulkanem Kamczatki sięgnął wysokości 7 km. 

Niewielkie erupcje targnęły 14 i 15 oraz 17 sierpnia wulkanami Telica (Nikaragua, obłok popiołu o wysokości 200 metrów) oraz Rincon de la Vieja (Kostaryka, erupcje freatyczne). 

Pamiętajcie o możliwości wsparcia WŚ w dwojakiej postaci: jednorazowego oraz długoterminowego via Patronite. Z góry dziękuję!

https://buycoffee.to/wulkanyswiata

https://patronite.pl/wulkanyswiata

Aktywność strombolijska w kraterze Voragine wulkanu Etna

 

30 lipca br. (w chwili pisania tej notki) trwa aktywność strombolijska w kraterze Voragine wulkanu Etna. Oczywiście biorę pod uwagę możliwość wystąpienia paroksyzmu erupcyjnego. Wieczorem na wysokości 2700 metrów (w Valle del Leone) otworzyła się szczelina erupcyjna, z której rozpoczął się wyciek lawy. 

Krótko o aktywności erupcyjnej w ubiegłym tygodniu:

Wciąż trwa słaba aktywność erupcyjna indonezyjskiego wulkanu Anak Krakatau np. 22 lipca wulkan emitował niewysoki obłok gazu. 

29 lipca br. doszło do 52 epizodu erupcyjnego w kalderze Halemaumau hawajskiego wulkanu tarczowego Kilauea. Niby nic nowego, ale te fontanny lawy w kalderze wyglądają spektakularnie. Chciałbym zobaczyć taką erupcję na żywo. 

Tego samego dnia o godzinie 09.38 czasu WITA wulkan Lewotobi Lakilaki (Flores) wyemitował obłok popiołu o wysokości 800 metrów. Kolumna erupcyjna z dnia 20 lipca br. sięgnęła wysokości 1.6 km. Także wulkan Lewotolo na wyspie Lembata w dniu 29 lipca br. (godzina 13.07 czasu WITA) wyemitował obłok erupcyjny o wysokości 600 metrów. 

Rankiem 22 lipca br. doszło do małej erupcji wulkanu Tokachi na wyspie Hokkaido. Pierwszej od 2004 roku. Kolumna ciemnego popiołu sięgnęła wysokości 200 metrów (na zdjęciu JMA). Tokachi to jednak potencjalnie niebezpieczny wulkan. Przykładowo 24 maja 1926 roku w trakcie erupcji japońskiego wulkanu z jego zboczy zszedł lahar (potok wulkanicznego błota), który pomknął doliną Furano docierając do oddalonego o 25 km miasta Kamifurano i je grzebiąc. Zginęły 144 osoby. 

24 lipca br. popiół wyemitował wulkan Telica w Nikaragui. 

25 lipca br. o godzinie 16.20 czasu UTC wybuchł kamczacki wulkan Szywiełucz. Kolumna popiołu nad Szywiełucz sięgnęła wysokości 8 km. Lekki opad popiołu miał miejsce w wiosce Klyuchi (Klucze), około 50 km SW. 

22 lipca br. po południu wybuchł kolumbijski wulkan Purace. Kolumna popiołu sięgnęła wysokości 2.1 km ponad aktywny krater. Opad popiołu miał miejsce w Purace, Coconuco i Petara. 

21 lipca br. o godzinie 14.14 doszło do erupcji japońskiego wulkanu Sakurajima z krateru Minamidake. Kolumna popiołu o wysokości 3 km. 

Choć na blogu głównie piszę o wulkanach wspomnę o wtorkowym trzęsieniu ziemi w prefekturze Kumamoto (Kiusiu, magnituda 7.1, głębokość 10 km). Bilans ofiar śmiertelnych wynosi obecnie 28 osób. Ponad 380 osób odniosło obrażenia m.in. w Kumamoto, Yatsushiro, Kashima, Uki i Hikawa). Ludzie zginęli w Yatsushiro (gdzie doszło do zawalenia się fabrycznego komina działającej od 1924 r. papierni) oraz w centrum handlowym Aeon Mall w Kashima (po wstrząsie doszło tam do eksplozji gazu). Służby ratownicze wciąż prowadzą akcję poszukiwawczą w gruzowiskach, więc statystyki mogą ulec dalszym zmianom.

To i tak niewiele w porównaniu do tragicznego dubletu sejsmicznego w Wenezueli (magnituda 7.2 i 30 sekund później wstrząs główny o magnitudzie 7.5) z 24 czerwca br., które obróciło w ruiny stan La Guaira i częściowo Caracas. Tam mamy już ponad 5500 ofiar śmiertelnych, 16 700 osób rannych i dziesiątki tysięcy zaginionych. 

Nieuchronnie zbliżają się moje urodziny (9 sierpnia br.), także jeśli macie ochotę, to możecie pomyśleć o postawieniu mi wirtualnej kawki, ewentualnie o dłuższym wsparciu WŚ poprzez Patronat!

Pisanie na blogu będę ograniczał głównie do znaczących odkryć wulkanicznych oraz raportowania erupcji wulkanicznych ze szczególnym naciskiem na duże i nagłe wybuchy wulkaniczne. 

https://buycoffee.to/wulkanyswiata

https://patronite.pl/wulkanyswiata

Erupcja wulkanu Karangetang na wyspie Siau

 

12 lipca 2026 roku o godzinie 19.13 czasu WITA rozpoczęła się erupcja jednego z najaktywniejszych wulkanów w Indonezji, czyli Karangetang na wyspie Siau. Z wulkanu schodzą przynajmniej dwa wylewy lawy (na zdjęciu). 

Z kolei 9 lipca br. wybuchł filipiński wulkan Kanlaon (Negros) generując obłok popiołu sięgający wysokości 2.5 km i słabo widoczny spływ piroklastyczny. Opad popiołu zarejestrowano m.in. w Canlaon City. 

12 lipca br. spływ piroklastyczny zszedł z kopuły lawowej Caliente wulkanu Santiaguito (Gwatemala). 

Tego samego dnia japoński wulkan Sakurajima (Kiusiu) wygenerował obłok popiołu o wysokości 3.3 km. Miejsce erupcji to, rzecz jasna, krater Minamidake. 

Niewielkie erupcje codziennie targają indonezyjskim wulkanem Anak Krakatau np. 11 lipca br. obłok erupcyjny nad wulkanem sięgnął wysokości 200 metrów. 

Wykład na Pyrkonie 2026 w Poznaniu oraz erupcje kamczackich wulkanów

 

Trochę zaniedbałem tego bloga, choć prowadzę go od lat. Skupiłem się na moim fanpejdżu WŚ (ponad 116 000 obserwujących) oraz bardziej prywatnym profilu na IG, gdyż doszedłem do wniosku, że mało kto czyta już blogi. Miałem też w czerwcu trochę kłopotów osobistych i głębszych przemyśleń co do jakości relacji międzyludzkich oraz co do ludzkiej śmiertelności. Eksplodowało moje zainteresowanie japońskimi horror mangami Junji Ito i innych mangaków. Wróćmy jednak do clou wpisu.

21 czerwca br. o godzinie 15.30 miałem na poznańskim Pyrkonie 2026 prelekcję "Ogień pod stopami: Mroczna strona japońskich wulkanów". Przede wszystkim zaskoczyła mnie i nawet nieco onieśmieliła wysoka frekwencja, gdyż sala wykładowa (Aula Duża w PCC) była prawie pełna. To postrzegam jako sukces - zwłaszcza w gorące niedzielne popołudnie, kiedy ludzie są już skrajnie zmęczeni i powoli zbierają się do domów. 

Nie udało mi się zmieścić w ramach czasowych 45 minut i opowiedzieć trzech wulkanicznych historii (o wulkanach Ontake, Sakurajima i Asahi), z drugiej strony zostawiłem publiczność z potężnym niedosytem. W świecie prelekcji nie ma nic lepszego niż sytuacja, w której czas się kończy, a ludzie chcą słuchać dalej.

Po prelekcji nastał czas na autografy, wspólne zdjęcia, rozmowy i dwie nowe znajomości.  Dla prelegenta nie większego i bardziej namacalnego dowodu uznania niż sytuacja, w której publiczność po prelekcji nie ucieka do wyjścia, tylko ktoś podchodzi, chce rozmawiać, uścisnąć dłoń i zachować pamiątkę. Tym bardziej że prelekcje to wciąż dla mnie pewne wyzwanie (lekki lęk przed wystąpieniami publicznymi).

Przejdźmy jednak do wulkanów:

Dzisiaj rozpoczęły się intensywne emisje popiołu z krateru Voragine wulkanu Etna. W chwili pisania tego wpisu erupcja trwa nadal. Erupcję Etny poprzedziła trwająca od 2 lipca br. aktywność strombolijska w kraterze Voragine oraz mały wyciek lawy z otworu erupcyjnego na wysokości 3030 metrów w kierunku Valle del Leone. Krater Voragine słynie z paroksyzmów erupcyjnych, które miały miejsce m.in. w grudniu 2015 roku, maju 2016 roku oraz w lipcu i sierpniu 2024 roku. Zdj. Asia Pióro (Trails of Sicily).

https://www.facebook.com/trailsofsicily

Możliwy opad popiołu w Zafferana Etnea, Fieri, Acireale, Pedara oraz częściowo w Katanii. Na lotnisku w Katanii występują ograniczenia (zamknięcie sektora B2 oraz redukcja przylotów do 5 do godziny 21). 

Na początku lica uaktywnił się indonezyjski wulkan Anak Krakatau. Jego erupcje są póki co niewielkie. Emisje popiołu czasem sięgają wysokości 1 km, najczęściej wynoszą kilkaset metrów. Wulkan jest obecnie objęty III stopniem alarmu. 

4 lipca br. indonezyjski wulkan Lewotobi Lakilaki (Flores) wyemitował popiół na wysokość 500 metrów. Z kolei 1 lipca br. inny indonezyjski wulkan, Lewotolo (Lembata) wyemitował popiół na wysokość 300 metrów.

Tego samego dnia o godzinie 08.05 doszło do paroksyzmu erupcyjnego kamczackiego wulkanu Szywiełucz, który wyemitował obłok erupcyjny sięgający wysokości 10.7 km. Wulkan został objęty czerwonym kodem awiacji. 

2 lipca br. inny kamczacki wulkan, a mianowicie Mutnowski wyemitował obłok popiołu na wysokość 3.5 km. Do ostatniej erupcji tego często wizytowanego przez turystów wulkanu doszło w 2013 roku. 

30 czerwca br. doszło do erupcji freatycznej z jeziora kraterowego filipińskiego wulkanu Taal, która wyemitowała popiół i parę na wysokość 1.2 km. 

Paroksyzm erupcyjny kamczackiego wulkanu Szywiełucz

 

W sobotę 6 czerwca około godziny 20.20 lokalnego czasu kamczacki wulkan Szywiełucz wyemitował obłok popiołu sięgający wysokości 12 km, który rozciągnął się na północny wschód od wulkanu (górna fotografia). Naukowcy z KVERT objęli kamczacki wulkan czerwonym kodem awiacji. 

6 czerwca seria emisji popiołu miała miejsce z indonezyjskiego wulkanu Lewotobi Lakilaki na wyspie Flores, co zarejestrowali obserwatorzy z wioski Puluera. Najwyższa kolumna popiołu sięgnęła wysokości 1.5 km.

Aktywne erupcyjne pozostają inne indonezyjskie wulkany: Semeru (Jawa), Ibu i Dukono (Halmahera). Będę jednak o nich wspominał na blogu jedynie wówczas, gdy dojdzie do ich silniejszych erupcji. 

Podmorska erupcja wulkanu Titan Ridge wciąż trwa i generuje tratwy pumeksu, które docierają do wybrzeży niektórych wysp np. Mbuke, Lou i Baluan (Wyspy Admiralicji). Uzależnieni od połowów ryb mieszkańcy wysp nie są w stanie wypływać w morze. 

Wczesnym rankiem 7 czerwca br. japoński wulkan Sakurajima (Kiusiu) wybuchł z krateru Minamidake (na dolnym zdjęciu). Chmura popiołu wzniosła się na wysokość 1.3 km i wymieszana z deszczem opadła w mieście Kagoshima. 

1 czerwca br. (akurat w Dzień Dziecka) miał miejsce 48 epizod erupcyjny w kalderze Halemaumau wulkanu tarczowego Kilauea (Hawaii). Fontanna lawy z północnego otworu erupcyjnego tryskała na wysokość 200 metrów, a opad tefry miał miejsce w okolicach hawajskiego wulkanu. 

Możliwa erupcja podmorskiego wulkanu na Morzu Bismarcka

 

Prawdopodobnie mamy do czynienia z czymś niezwykłym - z erupcją nienazwanego podmorskiego wulkanu, który znajduje się na głębokości 1299 metrów (centrum wulkaniczne Central Bismarck Sea, Papua Nowa Gwinea, Wyspy Admiralicji). 12 maja br. kolumna pary sięgała wysokości 2.7 km. Silne ciśnienie hydrostatyczne powstrzymuje ekspansję gazów oraz fragmentację materiału wulkanicznego w porównaniu do erupcji wulkanicznych na lądzie. Zatem kolumna erupcyjna wznosząca się z dna morskiego byłaby fizycznie niemożliwa. Prawdopodobnym scenariuszem wydaje się być zatem pióropusz powierzchniowy bogaty w parę wodną z unoszącym się w nim popiołem bądź aerozolem. To nie jest gęsta kolumna erupcyjna emitowana z dna morza (otwór erupcyjny na głębokości ok. 1299 m).

W styczniu 1972 roku sygnały SOFAR/hydroakustyczne wykryły erupcję nienazwanego wulkanu w tym regionie.

Kilka dni wcześniej (przed 12 maja br.) na tym obszarze miał miejsce rój trzęsień ziemi. 

Oj, chciałbym dokumentacji fotograficznej tej erupcji z powietrza bądź z pokładu statku. 

Według GeologyHub aktywność erupcyjna w tym miejscu mogła się już zacząć 8-9 maja br. Erupcja prawdopodobnie ma miejsce z innego podmorskiego wulkanu niż ten, który wybuchł w styczniu 1972 roku, zatem Central Bismarck Sea to łańcuch podmorskich wulkanów. W okolicy miejsca erupcji pływają tratwy pumeksu. To największa głębokowodna erupcja podmorska od przynajmniej dekady, a media ją ignorują. 

13 maja br. o godzinie 05.07 czasu WIB rozpoczęła się seria erupcji jawajskiego wulkanu Semeru. Indonezyjski wulkan Dukono na wyspie Halmahera w dniach 12 i 13 maja emitował obłoki erupcyjne sięgające wysokości 2-2.2 km. 

Jego tragiczna erupcja z 8 maja br. z kolumną erupcyjną o wysokości 11 km, w wyniku której odłamki skalne zabiły troje turystów z Singapuru i Indonezji, to przynajmniej 3 w skali VEI. Indonezyjski przewodnik zignorował zakaz wspinaczki na aktywny krater Malupang Warirang, gdyż podobno o zakazie nie wiedział. 

Silna erupcja indonezyjskiego wulkanu Dukono zabija trzy osoby

 

Rankiem 8 maja br. o godzinie 07.41 lokalnego czasu doszło do nagłej i silnej erupcji indonezyjskiego wulkanu Dukono (Halmahera), która wygenerowała obłok erupcyjny o wysokości 11 km. Niestety na krawędzi aktywnego krateru Malupang Warirang przebywała grupa około 20 turystów z Indonezji i Singapuru wraz z przewodnikami. Na razie wiadomo o trzech ofiarach śmiertelnych (zginęli obywatele Singapuru oraz Indonezyjka, mieszkanka wyspy Ternate), pięć osób zostało rannych. 

Nie kojarzę wcześniejszej erupcji Dukono, która zabiła ludzi, a musicie wiedzieć, że to obecnie najaktywniejszy wulkan Indonezji (Anak Krakatau drzemie od 2023 roku). Wulkan, który wybucha codziennie od 1933 roku, do tej pory jego erupcje były jednak małe/umiarkowane i można je było bezpiecznie obserwować ze skraju krateru Malupang Warirang. W związku z tym Dukono w ciągu ostatnich lat zrobił się wulkanem turystycznym, a nagrania jego eksplozji na IG, TikToku i Facebooku stawały się coraz bardziej viralowe (generowały miliony wyświetleń). Dzisiejsza mordercza erupcja Dukono udowodniła nieobliczalność indonezyjskiego wulkanu. 'Rutyna' jego małych/umiarkowanych eksplozji została przerwana.

Dostęp do wulkanu był zamknięty od 17 kwietnia br., toteż grupy turystów z przewodnikami wchodziły na krater Malupang Warirang na dziko. Można wysnuć tezę, że Dukono padł ofiarą swojej viralowości.

Trwa akcja poszukiwawczo-ratownicza. Zespół ratowników próbuje dotrzeć do współrzędnych, z których nadano sygnał SOS (urządzenie Garmin). Lokalny przewodnik Lexi Djangu Trekker bezpiecznie sprowadził swoich turystów z wulkanu. I nakręcił ogromną kolumnę popiołu nad Dukono. Nagranie poniżej:

https://www.facebook.com/share/v/1DpdrJLUhE/

Zdj. Badan Geologi i in.

Warto nadmienić, że spisywałem relacje rodaków (Remika i Tomasza), którzy byli na wulkanie Dukono w latach 2022 i 2024. Odsyłam do nich poniżej:

http://wulkanyswiata.blogspot.com/2022/09/wulkan-dukono-w-indonezji-wizyta-tomasza.html

http://wulkanyswiata.blogspot.com/2024/05/eksplozje-wulkanu-dukono-oraz-wulkan.html

Kilkanaście minut temu duży obłok popiołu o wysokości 3.4 km wyemitował japoński wulkan Sakurajima. Miejsce erupcji to krater Minamidake. W stanie umiarkowanej erupcji jest także inny czynny wulkan, a mianowicie Suwanosejima (Wyspy Tokara). 

Trwa aktywność lawowa w kraterze wulkanu tarczowego Ambae (Vanuatu). Od marca do maja 2026 roku jeziora kraterowe Voui 1 i Voui 2 pokryła lawa i tefra z wulkanu. Oba wyparowały.

Więcej informacji poniżej:

https://extreme-pursuit.com/lake-voui-has-vanished-into-steam-ambae/

Przy okazji zachęcam Was do rozważenia wsparcia WŚ, jeśli lubicie to, co robię i informacje, które przekazuję są dla Was przydatne. Poniżej znajdziecie linki do wsparcia długoterminowego (Patronite) oraz kawowego (pojedyncze wsparcie kawowe). Z góry dziękuję! 

https://patronite.pl/wulkanyswiata

https://buycoffee.to/wulkanyswiata

EDIT: Zespół ratowniczy zdołał już ewakuować z wulkanu Dukono 17 osób, w tym 7 cudzoziemców i 10 Indonezyjczyków. Niektórym osobom udało się samemu zejść z krateru Malupang Warirang. Akcja poszukiwawcza zostanie wznowiona jutro. 

9 maja br. wulkanem Dukono targnęło przynajmniej 5 eksplozji generujących obłoki popiołu o maksymalnej wysokości 3 km. Dwóch obywateli Singapuru zlokalizowano w odległości 20-30 metrów od aktywnego krateru Malupang Warirang, trzeciego wspinacza (Indonezyjki) nie zlokalizowano. Szanse na przeżycie tych ludzi oceniam na bliskie zeru ze względu na ekstremalny żar erupcji Dukono, opad odłamków balistycznych i tefry oraz obecność toksycznych gazów. 

EDIT 2: W weekend ekipy poszukiwawczo-ratownicze zlokalizowały i sprowadziły na dół ciała wszystkich trzech wspinaczy. Myślę że to koniec turystyki wulkanicznej na Dukono przez dłuższy czas. 

44 epizod erupcyjny w kalderze Halemaumau wulkanu tarczowego Kilauea

 

9 kwietnia br. miał miejsce ośmiogodzinny i 44 epizod erupcyjny w kalderze Halemaumau wulkanu tarczowego Kilauea (Hawaje). Maksymalna wysokość fontanny lawy z północnego otworu erupcyjnego to 240 metrów. Opad tefry zarejestrowano m.in. w Kilauea Military Camp i blisko Volcano House.

10 kwietnia br. indonezyjski wulkan Lewotobi Lakilaki (Flores) wyemitował obłok erupcyjny o wysokości 500 metrów. 

Dzień wcześniej filipiński wulkan Kanlaon wyemitował obłok erupcyjny o wysokości 900 metrów. Do sporadycznych i małych erupcji freatycznych dochodzi z jeziora kraterowego wulkanu Taal (Luzon, Filipiny). 

7 kwietnia br. z jawajskiego wulkanu Semeru zszedł niewielki spływ piroklastyczny. Tego samego dnia o godzinie 01.39 czasu WIB indonezyjski wulkan Dempo wyemitował obłok popiołu sięgający wysokości 2.5 km. 

Na wyspie Halmahera codziennie emitują popiół wulkany Dukono i Ibu. 

8 kwietnia br. znowu uległa wznowieniu erupcja szczelinowa wulkanu tarczowego Piton de la Fournaise (Reunion). Czyli mamy nowy wyciek lawy oraz aktywność lawową w najmłodszym stożku żużlowym. 

Brakuje mi kolejnej erupcji szczelinowej na Islandii (półwysep Reykjanes) i jakiejś silniejszej erupcji eksplozywnej. 

Zachwycił mnie ostatnio robotyczny pies, który wspinał się na kratery i wzniesienia sycylijskiego wulkanu Etna. To robot czworonożny ANYmal z ETH Zurych, który jako jeden z niewielu na świecie posiada zdolność propriocepcji na poziomie zbliżonym do zwierzęcego. Czyli robot, który czuje sypkie wulkaniczne podłoże. Dzięki uczeniu przez wzmacnianie (RL, Reinforcement Learning), ANYmal uczy się odzyskiwać równowagę po poślizgu w ułamku sekundy, co czyni go idealnym kandydatem do eksploracji wulkanów i do misji kosmicznych, choćby na Księżyc. Firma ANYbotics wdraża te psy do inspekcji platform wiertniczych i kopalń. 

https://www.youtube.com/watch?v=SRGXhiV4qj0

Wznowienie erupcji szczelinowej wulkanu tarczowego Piton de la Fournaise

 

Od 28 marca br. po krótkiej pauzie mamy wznowienie erupcji szczelinowej wulkanu tarczowego Piton de la Fournaise na poziomie nowo uformowanego stożka żużlowego. 

Trwają emisje popiołu z indonezyjskiego wulkanu Dukono (Halmahera).

27 marca 2026 roku o godzinie 17.44 czasu UTC kamczacki wulkan Szywiełucz wyemitował obłok popiołu o wysokości 11 km. 

Wyprawa Tomasza na indonezyjskie wulkany, w tym Anak Krakatau

                                         

                              

We wrześniu br. eksplorator wulkanów Tomasz Lepich zawitał na Sumatrę, Flores, Lembatę i Jawę. Wspiął się m.in. na czynny sumatrzański wulkan Kerinci, obserwował aktywność erupcyjną wulkanu Lewotolo, a także spokojny w trakcie jego pobytu wulkan Lewotobi Lakilaki. 30 września 2025 roku jako pierwszy Polak wszedł do krateru zniszczonego przez erupcję w 2018 roku stożka Anak Krakatau. Oddaję Tomaszowi głos:

"Krakatau (Krakatoa), Anak Krakatau, Anak Krakatau Baru zdobyte. Marzyłem od dawna, żeby tutaj być. To dla geologów, wulkanologów i miłośników wulkanów, a nawet biologów badających różne ekosystemy wyjątkowe miejsce. Ilość ciekawych geologicznie miejsc, które stanowią dowód cyklicznego życia tego wulkanu, a także skutki ogromnych tsunami i jednej z największych erupcji wulkanicznych w dziejach ludzkości widać w wielu miejscach. Erupcja tego wulkanu to dzisiaj najgłośniejsza erupcja zanotowana na Ziemi. Huk było słychać w odległości 4325 km, nawet na odległej malutkiej wyspie Rodriguez, a chmury popiołu sięgnęły stratosfery. To też jedna z największych klęsk żywiołowych w historii ludzkości. Pamiętny rok 1883 i 40 metrowe tsunami, a potem pamiętna erupcja w 2018 roku, która też wygenerowała tsunami. Historia geologiczna tego wulkanu jest fascynująca. Po zapadnięciu się pierwotnego wulkanu narodził się w jego miejsce Anak Krakatau (Dziecko Krakatau), który następnie znowu częściowo się zapadł tracąc 200 metrów z 310 m, a na samym Anak Krakatau powstał kolejny 'nowy' - Anak Krakatau Baru. Wulkan ten do dzisiaj jest aktywny, liczne fumarole i ciągle rośnie (choć w ostatnim czasie nieco wolniej). Ze względu na bardzo bliskie położenie jednej ze ścian dawnej kaldery jest on bardzo niestabilny i bardzo prawdopodobne że w przyszłości, całkiem niedalekiej (a w każdej chwili może dojść do erupcji) dojdzie do zapadnięcia się ścian, co co wygeneruje znowu tsunami. Jak ono będzie duże zależy od wielkości erupcji i osunięć.

Stając na Anak Krakatau i odwiedzając różne geologiczne punkty naprawdę czuje się respekt i można zrozumieć całą historię geologiczną tego wulkanu. Nie byłbym sobą, gdybym nie spróbował (udało się) wejść nie tylko na Anak Krakatau, ale na aktywną część, czyli na stożek, który w każdej chwili może wybuchnąć. Nie podarowałbym sobie tego. Już sama wizyta na Anak Krakatau to przeżycie jak widzi się krajobraz niczym z innej planety - stożek tufowy, gdzie nie widać prawie żadnych oznak życia, a co dopiero aktywna część Anak Krakatau. Wejście na niego zaskoczyło mnie trudnością - szczególnie zejście. Bardzo ważnym miejscem z punktu widzenia historii geologicznej jest miejsce, gdzie widać wnętrze dawnego wulkanu i jak lawa próbowała wydostać się na powierzchnię. Została zatrzymana, a to zupełnie inny wulkan Danan był przyczyną erupcji. Dzisiaj Danan to wystające nad wodą pojedyncze skały, a całość jest ukryta pod wodą. 

Jest też jaskinia lawowa (Nicotera Cove), miejsce gdzie lawa wylewała się do cieśniny Sundajskiej, obecnie nieco zapadnięta i szkoda, że nie można było do niej wejść. Po przeciwnościach losu - brak erupcji Lewotobi Lakilaki, odwołane loty z powodu erupcji Lewotolo, moja niedyspozycja jelitowa (na szczęście jednodniowa), uszkodzony przez wiatr i pył dron, wielokrotnie brak dobrej widoczności, (ale to Indonezja) pokrzyżowały trochę plany. Jednak w końcu wizyta na Anak Krakatau i jego aktywnej części, świt z pobliskiej niezamieszkałej wyspy Sertung, a to uwielbiam - bezludne i odległe wyspy wulkaniczne, burza to też przeżycie - żałowałem, że zostawiłem statyw (błyskawice nad Anak Krakatau), w bonusie dosłownie śniadanie z waranami paskowanymi (mini Komodo) całkowicie wszystko zrekompensowały. Dwa dni spędzone w tej okolicy to stanowczo za mało, choć i tak jestem przeszczęśliwy, że w końcu udało się tutaj dotrzeć. W planach oczywiście powrót jak tylko się da - na pewno jak dojdzie do erupcji, ale jest też do zdobycia trudny technicznie wulkan Rakata (czyli wyspa pozostała po erupcji w 1883 roku) i eksploracja pól lawowych z 2020 roku, czyli ta część, na którą zabrakło już czasu i dobrej pogody, a także porządne zdjęcia i filmy z drona. Do kolekcji andezyt z dawnej erupcji (duży, ale przeszedł kontrolę na lotnisku) i trochę kawałków lawy z Anak Krakatau i jego aktywnej nowej części. Z wszystkich ważniejszych miejsc historycznych i ogromnych erupcji w Indonezji mających wpływ na klimat pozostało mi tylko jezioro kalderowe Toba."

Zdj. Tomasz Lepich, wrzesień 2025. Na zdjęciach także wulkan Marapi, erupcje wulkanu Lewotolo na wyspie Lembata oraz pozostałości po tsunami z 1883 roku (tzw. tsunamit) oraz ślady po tsunami z 2018 roku.

Kolejny kierunek Tomasza to, rzecz jasna, Etiopia. :-)

GeologyHub na X napisał, że w ciągu ostatniej doby zapadła się część wierzchołka wulkanu tarczowego Erta Ale w Etiopii o szerokości 720 metrów. Może to być krater zapadliskowy (pit crater), który przemieścił się w górę od dajki (intruzji magmy) z lipca br. , zapadnięcie się kaldery może też być powiązane z erupcją Hayli Gubbi z 23 listopada albo może związek z nowym ruchem magmy. 

Tak jak wspomniałem emisje popiołu zostały także zarejestrowane z wulkanu tarczowego Erta Ale. 

25 listopada br. kolumbijski wulkan Purace wyemitował obłok popiołu sięgający wysokości 1.7 km.