poniedziałek, 16 września 2019

Silna eksplozja wulkanu Sakurajima z krateru Minamidake

Dzisiaj o godzinie 07.46 doszło do silnej eksplozji wulkanu Sakurajima (Kiusiu, Japonia, kaldera Aira) z krateru Minamidake. Wulkan wygenerował obłok erupcyjny o wysokości 2.8 km ponad krater. Mojemu znajomemu Tomaszowi, który w tej chwili przybywa w okolicach tego wulkanu nie udało się jednak zaobserwować tej erupcji. Opad popiołu miał miejsce m.in. w mieście Kagoshima.

Aktywność stombolijska w kraterze Voragine wulkanu Etna nadal w toku. W dniu dzisiejszym aktywność erupcyjną wykazuje także wulkan Ebeko (Paramuszyr, Kuryle, Rosja).

piątek, 13 września 2019

Aktywność erupcyjna wulkanów w pierwszej połowie września

Post bardzo skrótowy, gdyż ostatnio zaniedbuję nieco tego bloga. Powód prozaiczny: brak czasu i masa innych obowiązków. Ale codziennie monitoruję aktywność wulkanów na całym świecie.

Niemal ciągłe, acz raczej słabe emisje popiołu np. 1 i 9 września mają miejsce z krateru Nakadake wulkanu Aso (Kiusiu, Japonia).

27 sierpnia 2019 roku emisja karbonatytowej lawy miała miejsce w kraterze wulkanu Ol Doinyo Lengai w Tanzanii.

Wylew lawy z wulkanu Sangay (Ekwador) 2 września 2019 roku osiąga długość około 2.4 km.

Wylew lawy o długości 1.7 km z wulkanu Karangetang (Siau, Indoenzja) w dniu 3 września 2019 roku zatrzymał się. Tego samego dnia doszło do umiarkowanej eksplozji wulkanu Ubinas w Peru. Kolejne emisje popiołu z tego wulkanu miały miejsce dzień później.

Bardzo częste, choć małe emisje popiołu mają miejsce z krateru Kawah Ratu wulkanu Tangkuban Parahu na Jawie. Od stycznia 2018 roku (wciąż) trwa aktywność erupcyjna wulkanu Kadovar (Papua Nowa Gwinea).

9 września 2019 roku rozpoczęła się nowa faza erupcyjna wulkanu Etna (Sycylia, Włochy) z NE Crater. 12 września aktywność strombolijska przeniosła się do krateru Voragine.

Od 10 września pomarańczowy alert dla wulkanu Villarrica w Chile z powodu skoku aktywności sejsmicznej i aktywności jeziora lawy.

Po udanej wspinaczce na wulkan Fudżi, zwiedzaniu lasu Aokigahara i wizycie na wyspie Hashima mój znajomy Tomasz dotarł do Nagasaki i w tej chwili eksploruje wulkan Unzen. To spływ piroklastyczny z tego wulkanu w dniu 3 czerwca 1991 roku zabił 43 osoby, w tym parę wulkanologów Maurice'a i Katię Krafft, wulkanologa Harry'ego Glickena oraz dziennikarzy i strażaków. Pogoda z początku pochmurna, ale w końcu kopuła lawowa Heisei Shinzan (aktywna w latach 1990-95) stała się widoczna. W latach 1991-94 z Mount Unzen zeszło ponad 10 000 gorejących chmur niszcząc 2000 domów. Ewakuowano 12 000 ludzi. Unzen uchodzi za jeden z najniebezpieczniejszych wulkanów Japonii. Dlaczego? W trakcie erupcji w 1792 roku zapadło się południowe zbocze kopuły lawowej Mayuyama skutkując gigantycznym osuwiskiem, które dotarło do miasta Shimabara i zatoki Ariake wywołując megatsunami i zabijając 15 000 ludzi. Z tym wulkanem nie ma żartów. Z Tomaszem w przyszłości zrobimy relacje zarówno z Kamczatki, Kuryli, jak i z Japonii. Dla zachęty dzisiejsze zdjęcie kopuły lawowej wulkanu Unzen. Autor: Tomasz Lepich.

środa, 28 sierpnia 2019

Drugi paroksyzm erupcyjny wulkanu Stromboli w tym roku

28 sierpnia o godzinie 12.18 lokalnego czasu nastąpił drugi paroksyzm erupcyjny wulkanu Stromboli w tym roku. Źródło eksplozji to środkowo-południowy obszar terasy kraterowej. Kolumna erupcyjna nad wulkanem sięgnęła wysokości kilku km. Bomby wulkaniczne opadły na górne wschodnie i północno-wschodnie zbocza wulkanu wzniecając szereg pożarów wegetacji. Wygenerowany został spływ piroklastyczny (a w zasadzie dwa, które wymieszały się ze sobą blisko brzegu), który pomknął w dół Sciara del Fuoco, po czym dotarł aż do morza. Wierzchołek wulkanu jest obecnie zamknięty dla turystów co spowodowało że zapewne nie ma rannych ani zabitych. W Scari miał miejsce opad lapilli (wschodnia strona wyspy).

Oszacowana wysokość kolumny erupcyjnej: 4 km. Nie zanosi się że części szczytowe wulkanu zostaną prędko otwarte dla turystów chcących z przewodnikami zobaczyć aktywność strombolijską na żywo. Nikt nie spodziewał się tego paroksyzmu erupcyjnego. Aktywność erupcyjna była intensywna w północno-wschodniej części obszaru wierzchołka Stromboli w nocy przed paroksyzmem.

Po paroksyzmie erupcyjnym Sciara del Fuoco zaczął płynąć wylew lawy.

Dla przypomnienia poprzedni paroksyzm erupcyjny Stromboli miał miejsce 3 lipca 2019 roku i jego wyniku zginął 35-letni Włoch Massimo Imbesi z Milazzo. Wówczas bomby wulkaniczne opadły na południowe i zachodnie zbocza wulkanu - ponad wioską Ginostra.

Więcej szczegółów wieczorem. Zdj. Marta Lamberti, Gabriele Lopatriello Meteo.

25 sierpnia miała miejsce niewielka erupcja wulkanu Asama w Japonii generująca obłok popiołu o wysokości 600 metrów.

Dwa paroksyzmy wulkanu Stromboli już za nami (3 lipca, 28 sierpnia). Czy w tym roku będą kolejne? Całkiem prawdopodobne.

wtorek, 27 sierpnia 2019

Pumeksowa tratwa z erupcji podmorskiej w Tonga i Wielka Rafa Barierowa

7 sierpnia 2019 roku doszło do erupcji podmorskiej blisko wyspy Fonualei w archipelagu Tonga. W jej wyniku powstała wielka tratwa pumeksu o powierzchni 150 km kwadratowych przez którą przepłynął 15 sierpnia katamaran płynący do Fidżi. Owa pumeksowa tratwa zmierza powoli w kierunku Australii i być może przyczyni się do polepszenia stanu Wielkiej Rafy Barierowej. To pływający ekosystem, który z czasem zasiedlą koralowce, ślimaki czy kraby. Wskutek zmian klimatycznych Wielka Rafa Barierowa umiera wskutek masowego blaknięcia. I tutaj warto dodać że rafy koralowe są niezwykle istotne dla morskich ekosystemów, gdyż tworzą habitat dla wielu ryb oraz stanową zabezpieczenie przed sztormami.

Od kilku dni biały obłok pary unosi się nad górą Cerro Bonito (a w zasadzie nad wzgórzem Los Hornitos) w Hondurasie (na zdj.). Nie do końca wiadomo dlaczego. Wykluczona została hipoteza pożaru lasu oraz aktywności wulkanicznej. Być może zatem chodzi o przejaw aktywności hydrotermalnej. Teren jest bardzo trudny do zbadania. Czekam na dalsze informacje od naukowców.

Nieczęste eksplozje (przypuszczalnie freatyczne) mają miejsce z jeziora kraterowego wulkanu Anak Krakatau, Indonezja np. rankiem 22 sierpnia 2019 roku. 27 sierpnia 2019 roku o godzinie 18.09 lokalnego czasu spływ piroklastyczny schodzi z jawajskiego wulkanu Merapi i dociera na odległość 2 km.

Tytułem dzisiejszej kolejnej już rocznicy.

Rankiem 27 sierpnia 1883 roku wulkanem Krakatau targają trzy potężne eksplozje. W trakcie godzin porannych 30-40 metrowe fale tsunami uderzają w wybrzeża Sumatry i Jawy zabijając 32 000 osób, przyczyną śmierci 4400 osób są spływy piroklastyczne. Eksplozje Krakatau były słyszane w odległości 4653 km na wyspie Rodriguez (Ocean Indyjski). Dwumetrowa fala tsunami została zarejestrowana w Auckland na Nowej Zelandii (7767 km od wulkanu). Powstała ogromna tratwa pumeksu, która we wrześniu 1884 roku dotarła do Durbanu w RPA. Dwie trzecie wyspy zostało zniszczone, w tym wulkaniczne stożki Perboewatan i Danan. Pozostała jedynie południowa część stożka Rakata.

W grudniu 1927 roku narodził się wspomniany już powyżej wulkan Anak Krakatau.

piątek, 16 sierpnia 2019

Karymsky, Piton de la Fournaise i Popocatepetl

Garść wulkanicznych niusów.

- Karymsky (Kamczatka, Rosja) - Intensyfikacja aktywności erupcyjnej kamczackiego wulkanu w ostatnich dniach. Emisje popiołu sięgające wysokości 3-5 km. Zdj. wulkanologa Dmitry Melnikova.

- Piton de la Fournaise (Reunion) - Rankiem 15 sierpnia 2019 roku doszło do pauzy erupcji lawowej. O godzinie 8.30 lokalnego czasu erupcja lawowa uległa wznowieniu. Lawa wciąż płynie ze szczeliny erupcyjnej znajdującej się na wysokości 1500 metrów. Czoło wylewu lawy znajduje się w odległości 2 km od drogi. Lawa przecięła ją w trakcie erupcji w 2007 roku, ale nie sądzę że stanie się to także tym razem. Wygląda na to że 15 sierpnia o godzinie 22.00 lokalnego czasu erupcja znowu ustała.

- Etna (Sycylia, Włochy) - Emisje popiołu z NE Crater w dniu 15 sierpnia 2019 roku. Kilka dni temu część krateru NE Crater zapadła się.

- Popocatepetl (Meksyk) - Regularne umiarkowane bądź silne eksplozje, którym towarzyszą kolumny erupcyjne o wysokości kilku kilometrów oraz wyrzut bloków skalnych i rozżarzonego materiału na odległość 1 km od krateru.

- Nevados de Chillan (Chile) - Eksplozje generujące obłoki popiołu o wysokości 700-800 metrów ponad krater Nicanor.

Opadł poziom jeziora lawy wulkanu Nyiragongo w Kongo. Jezioro nie jest już widoczne w nocy.

Około 8 sierpnia 2019 roku doszło do erupcji nienazwanego podmorskiego wulkanu znajdującego się pomiędzy wyspami Late a Toku w Tonga. Erupcja wygenerowała tratwę pumeksu dostrzeżoną m.in. przez załogę jachtu płynącego z Bora Bora do Fidżi. Prawdopodobna lokalizacja to nienazwany podmorski wulkan, który wybuchł po raz ostatni we wrześniu 2001 roku.

wtorek, 13 sierpnia 2019

Czwarta erupcja lawowa wulkanu Piton de la Fournaise w tym roku

Wczesnym rankiem 11 sierpnia 2019 roku rozpoczął się kryzys sejsmiczny, któremu towarzyszyła nagła deformacja gruntu, co oznaczało zbliżanie się magmy ku powierzchni. Zamknięto dostęp do górnych części Enclos Fouqué. Erupcja rozpoczęła się o godzinie 18 czasu paryskiego na obszarze Grandes Pentes w południowo-wschodniej części wulkanu Piton de la Fournaise. Gęsta mgła uniemożliwia obserwowanie wylewów lawy. Gdy się nieco wypogodziło widoczne były dwa wylewy lawy w Grandes Pentes - jeden z nich zlokalizowany na wysokości 1500 metrów blisko krateru Bonnet jest nadal aktywny. Na zdj. OVPF, 13 sierpnia 2019.

Pod pokrywą lodową Grenlandii naukowcy z Lancaster University i Sheffield University odkryli 54 jeziora sub-glacjalne, z których zidentyfikowano na razie cztery. W porównaniu do podlodowych jezior Antarktydy takich jak Wostok (długość 250 km) jeziora grenlandzkie są małe (największe osiąga długość 6 km). Jeziora te znajdują się zazwyczaj na krawędzi pokrywy lodowej pod stabilnym i wolnym lodem. Gdyby wskutek ocieplenia klimatu stopiła się cała pokrywa lodowa Grenlandii poziom oceanów podniósł by się o około 7 metrów. Od początku XXI wieku topnienie grenlandzkiej lodowej znacznie przyśpieszyło - podobnie zresztą jak topnienie lodowców na Ziemi.

Na zdj. z 8 sierpnia 2019 roku otoczone wąwozami i warstwą świeżego popiołu oraz ulegające odgazowaniu jezioro kraterowe wulkanu Anak Krakatau, autor: Jean-Michel Mestdagh.

piątek, 9 sierpnia 2019

Stawy wody odkryte na dnie krateru Halema’uma’u wulkanu Kilauea

Pod koniec lipca 2019 roku naukowcy z HVO odkryli na dnie krateru Halema’uma’u wulkanu tarczowego Kilauea trzy stawy wody podgrzane do temperatury 70 stopni C. Może to sygnalizować przyszłe bardziej eksplozywne erupcje hawajskiego wulkanu, gdyż tym skutkuje interakcja wody i magmy. Dla przypomnienia erupcja eksplozywna wulkanu Kilauea w 1790 roku uśmierciła ponad 400 osób generując spływy piroklastyczne. Do eksplozywnych erupcji hawajskiego wulkanu doszło także w 1924 roku (1 ofiara śmiertelna z 18 maja 1924 r). Zdj. P. Patrick/ USGS.

Silna aktywność sejsmiczna wulkanu Ubinas w Peru wskazuje na zbliżanie się magmy ku powierzchni. Może to skutkować aktywnością eksplozywną w przyszłości. Wulkan emituje gazy wulkaniczne na wysokość 1.5 km. Silny epizod eksplozywny miał miejsce 5 sierpnia na innym peruwiańskim wulkanie - Sabancaya. Obłok erupcyjny sięgnął wysokości 9.4 km.

od 6 sierpnia 2019 roku trwa rój trzęsień ziemi na wulkanie La Soufrière (Gwadelupa) - ma on miejsce na głębokości 2.5 km pod centralną kopułą lawową wulkanu. Do ostatniej erupcji La Soufriere doszło w 1979 roku.

W czerwcu i lipcu 2019 roku fale gorąca zaatakowały grenlandzką czapę lodową. Topnieją także alpejskie lodowce - w Austrii, Szwajcarii, Francji czy Włoszech. Przykładowo w ciągu zaledwie dwóch tygodni szwajcarskie lodowce utraciły 800 milionów ton lodu. 80 km na północ od Mount Blanc utworzył się na dużej wysokości staw płynnej wody (na zdjęciu Bryana Maestre). Dwa dni wcześniej go nie było. Glacjolodzy zdają sobie sprawę z cofania się alpejskich lodowców od połowy XIX wieku, ale w ostatnich latach zanik lodu wyraźnie przyśpieszył. Przykładowo największy alpejski lodowiec Aletsch zmniejszył się od 1870 roku o 3 km. To są zmiany nieodwracalne. Jeśli emisje gazów cieplarnianych zostaną utrzymane na dzisiejszym poziomie do 2100 roku może bezpowrotnie zniknąć 90 procent objętości alpejskich lodowców. Warto zatem te zanikające lodowce dokumentować fotograficznie i filmowo.

niedziela, 4 sierpnia 2019

Silna erupcja wulkanu Ulawun w Papui Nowej Gwinei

3 sierpnia 2019 roku doszło do silnej erupcji wulkanu Ulawun w Papui Nowej Gwinei. Obłok erupcyjny sięgnął stratosferycznej wysokości 16-19 km. Opad popiołu miał miejsce w pobliskich wioskach i w mieście Kimbe. Do ostatniej stratosferycznej erupcji Ulawun doszło 26 czerwca 2019 roku. Z powodu aktywności wulkanu w czasowych schronieniach nadal przebywa 7000 ewakuowanych z okolic wulkanu. Zdj. Christopher Lagisa.

Tego samego dnia doszło do dwóch niewielkich freatycznych bądź freatomagmowych eksplozji wulkanu Anak Krakatau w Indonezji. W ostatnich dniach niewielkie erupcje freatyczne miały także miejsce z krateru Kawah Ratu wulkanu Tangkuban Parahu (Jawa, Indonezja). Także sumatrzański wulkan Kerinci wyemitował obłok popiołu sięgający wysokości 4.3 km. Do erupcji freatycznej tego wulkanu doszło 31 lipca 2019 roku.

Także erupcja lawowa ekwadorskiego wulkanu Sangay nadal w toku.

7 sierpnia 2019 roku o godzinie 22.15 lokalnego czasu wulkan Asama na wyspie Honsiu, Japonia wyemitował obłok popiołu o wysokości 1.8 km. Trzeci stopień alarmu.

poniedziałek, 29 lipca 2019

Erupcje Piton de la Fournaise i Sakurajima

Od godziny 05.13 zarejestrowano kryzys sejsmiczny i gwałtowną deformację gruntu na wulkanie tarczowym Piton de la Fournaise (Reunion, Francja). Od godziny 12.30 trwa bodaj trzecia w tym roku erupcja tego wulkanu widoczna na kamerze Piton Basaltes. Na jego północnej flance w pobliżu Chapelle de Rosemont otworzyły się przynajmniej trzy szczeliny erupcyjne, które emitują lawę. Pierwsze zdj. OVPF-IPGP. Czekam na więcej info, aby wieczorem po przyjściu z pracy aktualizować wpis.

Trzy szczeliny erupcyjne otworzyły się na północnym zboczu wulkanu 600 metrów od Formica Leo na pozostałości wylewu lawy z lipca 2018 roku. Ich całkowita długość 450-600 metrów z powodu płaskiej topografii terenu, fontanny lawy osiągnęły wysokość 20-30 metrów.

Erupcja ustała o godzinie 04;30 lokalnego czasu w dniu 30 lipca 2019 roku.

28 lipca o godzinie 5.25 po południu wulkan Sakurajima (Kiusiu, Japonia) wyemitował obłok erupcyjny o wysokości 3.8 km.

W dniach 27 i 28 lipca zarejestrowano osiem eksplozji wulkanu Popocatepetl w Meksyku. W nocy krater wulkanu się żarzy.

Na zdjęciu BNPB także krater jawajskiego wulkanu Tangkuban Parahu po erupcji freatycznej w dniu 26 lipca 2019 roku. Wulkan na razie jest spokojny. Trwa generalne sprzątanie jego najbliższych okolic.

sobota, 27 lipca 2019

Kolejna w tym roku erupcja szczelinowa wulkanu Etna

Sycylijski wulkan Etnas w tym roku wykazuje nader regularną aktywność erupcyjną. 27 lipca o godzinie 08.15 czasu UTC u podstawy południowej flanki New SE Crater otworzyła się nowa szczelina erupcyjna emitująca wylew lawy. O godzinie 12.21 czasu UTC (14:21 lokalnego czasu) doszło do sekwencji silnych eksplozji z New SE Crater generujących obłok erupcyjny o wysokości 7.5 km ponad poziom morza. Chmura popiołu była doskonale widoczna z Tremestieri Etneo (południowe zbocze wulkanu). Aktywność erupcyjna ma miejsce z tzw. stożka w siodle (saddle cone, aktywnego w styczniu-kwietniu 2017 roku) oraz na południowym zboczu New SE Crater. Zdjęcia Giuseppe DiStefano/Etna Walk.

piątek, 26 lipca 2019

Nagła erupcja freatyczna wulkanu Tangkuban Parahu

Dzisiaj o godzinie 15.48 lokalnego czasu wybuchł wulkan dla mnie szczególny - Tangkuban Parahu (Tangkuban Perahu) koło Bandung, Jawa, Indonezja. Dotarłem na niego z ojcem w dniu 27 lutego 2010 roku i ta moja wizyta w dużej mierze zaważyła na powstaniu tego bloga. Niewielki obłok erupcyjny sięgnął wysokości 200 metrów ponad krater. Tangkuban Parahu to wulkan łatwo dostępny. Stanowi popularny cel wizyt turystycznych, szczególnie dla Indonezyjczyków. Strefa wykluczenia wokół kraterów Ratu i Upas wynosi 500 metrów. Do ostatniej erupcji freatycznej Tangkuban Parahu doszło 5 października 2013 roku.

Fotki z mojej wizyty i zdjęcia dzisiejszej erupcji z Twittera, autor: David Sebastian. W chwili wybuchu na wulkanie było sporo ludzi, niektórzy kręcili filmiki, a potem w panice uciekali jak najdalej od Kawah Ratu.

http://volcanic-landscapes.blogspot.com/search/label/Tangkuban%20Parahu

Jezioro lawy w kraterze aleuckiego wulkanu Shishaldin/ lodowiec Okjökull upamiętniony

Trwa bardzo umiarkowana erupcja symetrycznego alueckiego wulkanu Shishaldin. Naukowcy z Alaska Volcano Observatory wykryli w jego kraterze centralnym niewielkie jezioro lawy (zapewne efemeryczne, na zdj. Davida Fee z AVO z 23 lipca 2019). Do ostatniej erupcji Shishaldin doszło w latach 2014-15.

Także 23 lipca silna eksplozja wulkanu Ubinas w Peru wygenerowała obłok erupcyjny o wysokości 9.3 km ponad poziom morza.

W Islandii stopił się pierwszy lodowiec nazwany Okjökull znajdujący się na szczycie wulkanu tarczowego Ok (1198 m. wysokości) na zachód od lodowca Langjökull. Mamy zatem pierwszą ofiarę kryzysu klimatycznego, który zaczyna coraz bardziej doskwierać ludzkości. 18 sierpnia 2019 roku stanie w tamtym miejscu pomnik ku jego pamięci. Dla przypomnienia powierzchnia Okjökull w 1890 roku wynosiła 16 km kwadratowych, w 2002 roku wynosiła już tylko 0.7 km kwadratowych. Kiedy stopią się wszystkie pozostałe lodowce na Islandii, w tym te największe? Szacunkowo potrzeba na to ok. 200 lat. Na zdj. lodowiec Okjökull w 2003 roku.

Zatem apel do moich Czytelników: dokumentujcie lodowce na zdjęciach i nagraniach. Bo wkrótce (w ciągu kilku dekad) może już ich nie być. Chętnie zamieszczę zdjęcia lodowców (szczególnie tych na wulkanach) tutaj.

26 lipca powrót emisji popiołu z krateru Nakadake wulkanu Aso (Kiusiu, Japonia).

sobota, 20 lipca 2019

Uaktywniają się wulkany Ubinas i Bromo

19 lipca 2019 roku rozpoczęła się silna aktywność eksplozywna wulkanu Ubinas w Peru. Erupcja wygenerowała obłok erupcyjny o wysokości 7 km ponad krater (12 km ponad poziom morza), który rozciągnął się na odległość 420 km. Opad popiołu miał miejsce w miasteczkach Ubinas, Escacha, Anascapa, Matalaque, San Miguel, Huarina i Tonochaya. To najsilniejsza erupcja peruwiańskiego wulkanu od wielu dekad - przynajmniej 3 w skali VEI. Piszę o niej z lekką obsuwą, gdyż wczoraj byłem w pracy gdy do niej doszło. Strefa wykluczenia wokół wulkanu wynosi 15 km.

O godzinie 16.37 lokalnego czasu doszło także do erupcji jawajskiego wulkanu Bromo, która trwała przez 7 minut i 14 sekund. Wysokość obłoku erupcyjnego nie została oszacowana z powodu kiepskiej pogody.

piątek, 19 lipca 2019

Etna, Stromboli, Ebeko i Raikoke

Od 14 lipca 2019 roku trwa umiarkowana aktywność erupcyjna New SE Crater wulkanu Etna. Od 17 lipca eksplozje strombolijskie z New SE Crater nasiliły się. Rozżarzony materiał opadał na górne zbocza stożka. 19 lipca o godzinie 01.07 u zachodniej podstawy New SE Crater pojawiła się szczelina erupcyjna emitująca na razie niewielki wylew lawy. Dodatkowo o godzinie 05.48 czasu UTC doszło do emisji popiołu z NE Crater, a potem do kilku mniejszych. Akurat dzisiaj na Sycylię wylatuje z grupą polski podróżnik Grzegorz Gawlik (projekt 100 Wulkanów), więc zapewne uda mu się udokumentować aktywność erupcyjną Etny.

Wylew lawy schodzi także z południowo-zachodniego krateru wulkanu Stromboli. Jego oszacowana długość maksymalna 600 metrów, a szerokość 80 metrów.

18 lipca podniesienie stopnia alarmu dla aleuckiego wulkanu Semisopochnoi ze względu na wzrost aktywności sejsmicznej.

Wciąż trwa aktywność erupcyjna wulkanu Sangay w Ekwadorze obejmująca emisje popiołu i wylew lawy.

Mój znajomy Tomasz przebywa aktualnie na kurylskiej wyspie Paramuszyr - 17 lipca udało mu się sfotografować erupcję kurylskiego wulkanu Ebeko. Tomasz najpierw odwiedził kilka kamczackich wulkanów, aby w końcu dotrzeć na Kuryle. Po jego powrocie zrobimy razem szerszą relację z jego aktualnej wyprawy. Będzie dużo o kamczackich wulkanach i o wulkanach Paramuszyr. Zdj. Tomasz Lepich.

Na koniec pojawiły się w sieci aktualne zdjęcia kurylskiej wyspy Raikoke - niespodziewana erupcja tego wulkanu w dniu 22 czerwca 2019 roku była silna. Ongiś zielona wysepka jest w całości pokryta popiołem. Nie ma tam już legowisk lwów morskich czy fok. Wokół wyspy krążą setki ptaków morskich, które potraciły miejsca gniazdowania. Martwe ptaki unoszą się na morzu w pobliżu wyspy. Z krateru wulkanu unosi się obłok pary. Zdj z drona Chris Burkard Photography/ Tomorrow Unlocked 14 lipca 2019 roku. Na drugim planie majestatyczny kurylski wulkan Sarychev (Saryczewa) na wyspie Matua.

https://www.tomorrowunlocked.com/setting-sails?rebelltitem=20#rebelltitem20

środa, 10 lipca 2019

Tajemnicze jezioro lawy w kraterze wulkanu Mount Michael

Potwierdzono obecność trwałego jeziora lawy w kraterze wulkanu Michael (Sandwich Południowy). To nigdy nie zdobyty zlodowaciały czynny stratowulkan. Oszacowana średnica jeziora: 90-215 metrów, temperatura pomiędzy 989 and 1279 stopni C. Od lat 90-tych zarejestrowano na tym wulkanie szereg anomalii termicznych nie związanych z wydostaniem się lawy z krateru. Badacze używali danych z satelitów Sentinel-2, ASTER i Landsat. Obecność jeziora lawy w kraterze Mount Michael została zatem definitywnie potwierdzona.

Jeziora lawy to rzadki fenomen. Także nietrwały, gdyż mogą zaniknąć w ciągu 10-100 lat, co też stało się z jeziorami lawy wulkanów Ambrym i Kilauea w ubiegłym roku. Z tego co się dowiedziałem ostatnio jezioro lawy w kraterze wulkanu Erta Ale (Etiopia) nadal ma się dobrze, ale znajduje się głęboko i podlega intensywnemu odgazowaniu. Poziom danego jeziora lawy może fluktuować; takie jezioro lawy może także zostać wydrenowane w trakcie silniejszej erupcji.

Aktywność wulkanu Mount Michael charakteryzują emisje pary i anomalie termiczne. Erupcje wulkanu strombolijskie oraz lawowe (efuzywne), mogło też w przeszłości dojść do bocznej erupcji efuzywnej na co wskazuje obecność rozległych pól lawowych.

Wulkan o wysokości 990 metrów pozostaje wciąż nie zdobyty, gdyż jest zlodowaciały i niedostępny. Jeszcze żaden śmiałek nie dotarł do jego krateru.

Link: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0377027318305742

Zdj. vdl. https://www.mpi-bremen.de/en/MARUM-scientists-explore-hot-vents-and-cold-seeps-in-the-Southern-Ocean.html

środa, 3 lipca 2019

Silna erupcja wulkanu Stromboli - przynajmniej jedna osoba zabita

Dzisiaj po południu w godzinach 16:46, 16:54 i 17:03 trzy silne eksplozje targnęły zachodnią stroną wulkanu Stromboli generując obłok erupcyjny o wysokości 3-5 km. Wulkan wyrzucił rozżarzone bomby wulkaniczne zabijając przynajmniej jednego turystę i raniąc dwóch kolejnych. Opad bomb wulkanicznych i lapilli wywołał pożary wegetacji na zboczach wulkanu. Panika wybuchła wśród mieszkańców wioski Ginostra, spanikowani turyści rzucali się do ucieczki w stronę morza albo chronili w domach. Takie silne eksplozje są rzadkie dla Stromboli, ale zdarzają się np. paroksyzm erupcyjny wulkanu z 11 września 1930 roku, który obejmował spływy piroklastyczne zabił przynajmniej 6 osób. Erupcja z godziny 16.46 była najsilniejszą eksplozją wulkanu Stromboli od marca 2007 roku.

Zdj. ANSA, Paolo Pisano i Anil Chaney.

Obecnie wulkanem targają częste i umiarkowane/duże eksplozje strombolijskie. Wylew lawy jest obecny w górnej części Sciara del Fuoco. Erupcja z godziny 16.46 (14:46 czasu UTC) zniszczyła stożek żużlowy na obszarze północnego krateru. Doszło do niej wskutek nagłego napływu bogatej w gaz świeżej magmy.

Dostęp do wierzchołka wulkanu zostaje zamknięty aż do odwołania. Ofiara śmiertelna musiała być na zboczu wulkanu w chwili erupcji, choć wyczytałem też z innego źródła że zginęła w wiosce Ginostra. Ta informacja wymaga późniejszej weryfikacji.

W pobliżu wioski Ginostra zginął 35-letni Sycylijczyk z Milazzo Massimo Imbesi, który w chwili erupcji przekroczył wysokość 400 metrów ponad którą wymagana jest obecność przewodnika. Inna sprawa że gdyby towarzyszył mu przewodnik byłyby zapewne dwa trupy. Towarzyszył mu przyjaciel z Brazylii, który został ciężko ranny. Autopsja ujawniła że Massimo zginął upadając na ostry kawałek lawy. Z tego co się zorientowałem nie była to jego pierwsza wizyta na wulkanie (zdjęcie na Facebooku z kolegą na wierzchołku Stromboli zrobione w 2013 roku). Do świtu trwało gaszenie pożarów wegetacji na zboczach wulkanu. Na wyspie Stromboli słynnej dzięki filmowi Roberta Rosseliniego z 1950 roku mieszka stale około 500 mieszkańców.

Jeszcze krótko o ofierze wczorajszej erupcji, bo pojawiają się nowe fakty. 35-letni Massimo Imbesi pasjonował się morzem i uwielbiał wulkan Stromboli. Ktoś na jego profilu napisał że zginął na szlaku prowadzącym do obserwatorium poniżej wysokości 400 metrów (Punta Corvo). To miejsce uchodzi za bezpieczne i nie wymaga obecności przewodnika. Towarzyszył mu przyjaciel z Brazylii, którego odnaleziono odwodnionego i w stanie szoku. Mężczyźni wybrali się na wulkan w celu robienia zdjęć. Prawdopodobna przyczyna śmierci Włocha to po prostu upadek na ostry kawałek lawy w chwili paniki. Warto tutaj dodać że gdyby paroksyzm erupcyjny miał miejsce wieczorem mogło zginąć wielu ludzi, gdyż to wówczas grupy turystów ruszają na szczyt Stromboli wraz z przewodnikami by obserwować eksplozje wulkanu.

Paroksyzm erupcyjny o godzinie 16.46 zapoczątkowany został eksplozją ogromnego bąbla lawy wyrzucającą rozżarzone fragmenty lawy rozmaitych rozmiarów o temperaturze sięgającej 1000 stopni Celsjusza. Znaczna część północnej terasy krateru wraz ze stożkiem żużlowym uległa zniszczeniu. Kolumna erupcyjna sięgnęła wysokości 3-5 km i przybrała kształt grzyba. Odłamki balistyczne i popiół opadają na wioskę Ginostra i do morza pod Sciara del Fuoco. Część krateru wraz ze stożkiem żużlowym zapada się zasilając spływ piroklastyczny docierający do morza. Opadające fragmenty materiału piroklastycznego spowodowały szereg pożarów wysuszonej wegetacji na zboczach Stromboli.

W dniach 2 i 3 lipca 2019 roku doszło do dwóch eksplozji z NE Crater wulkanu Etna.

środa, 26 czerwca 2019

Potężna erupcja wulkanu Ulawun

Kurylski wulkan Raikoke znalazł godnego konkurenta w Papui Nowej Gwinei. W dniu dzisiejszym o 8 rano doszło do paroksyzmu erupcyjnego czynnego wulkanu Ulawun (Nowa Brytania, Papua Nowa Gwinea). Kolumna erupcyjna nad wulkanem sięgnęła wysokości 15-19 km. Opad popiołu miał miejsce w pobliskich wioskach z których zarządzono ewakuację ludności (5000 osób do Kabaya) oraz na wyspie Lolobau. To najsilniejsza erupcja Ulawun od 2000 roku i pierwsza subpliniańska od czasu przebudzenia wulkanu Calbuco w Chile w kwietniu 2015 roku. Obejmuje liczne wylewy lawy na północnych zboczach. Lawa (?) w trzech miejscach przecięła główną drogę i zagraża wioskom Noau i Ulamona. Wszystkie drogi do Ulamona, Noau i Bakada zamknięte. Czerwony kod awiacji. Do mniejszej erupcji Ulawun doszło 25 czerwca. Podwyższone emisje SO2 zarejestrowano także w tym dniu. Opad popiołu ma miejsce w wioskach wzdłuż drogi Kimbe-Talasea. Zdj. Sophie Gett i Eroli Tamara.

Do Zachodniej Nowej Brytanii nie latają w tej chwili żadne samoloty pasażerskie. EDIT: Obłok popiołu (jego najwyżej znajdujący się fragment, poziom lotu 630) znajduje się na wysokości 20 km i dryfuje na wschód w odległości ponad 500 km od wulkanu. Niżej położony fragment chmury popiołu znajduje się na wysokości 17 km (poziom lotu 550) i rozszerza się na południe. Na razie nie wiadomo czy erupcja nadal trwa, czy spauzowała, a może już się zakończyła.

EDIT 27.06.2019 - Eksplozywna erupcja wulkanu Ulawun ustała pomiędzy godziną 18 a 19 lokalnego czasu. W nocy widoczne było żarzenie się na północnych zboczach wulkanu - być może chodzi o materiał piroklastyczny albo wylew lawy.

Nie wiadomo natomiast wciąż czy całkowicie ustała aktywność erupcyjna kurylskiego wulkanu Raikoke. Znaczący obłok SO2 wciąż unosi się na wysokości 9-13 km nad Alaską, północnym Pacyfikiem oraz częściami Syberii. Przydałaby się wyprawa badawcza wulkanologów na wyspę. Erupcja kurylskiego wulkanu według najnowszych oszacowań mogła wyemitować największy obłok SO2 (dwutlenku siarki) do atmosfery od czasu erupcji wulkanu Nabro w Erytrei w 2011 roku. Strasznie fascynuje mnie ta wielka i niespodziewana erupcja.

Majotta, Komory - badania barymetryczne ujawniły brak znaczącego powiększania się nowo powstałego i odkrytego podmorskiego wulkanu od maja 2019 r. Wylew lawy z niego osiągnął długość 2 km i wysokość 75 metrów.

Po dwóch dniach od silnej erupcji wulkanu Ulawun (w piątek 28 czerwca) uaktywnił się także wulkan Manam generując fontanny lawy i obłok erupcyjny o wysokości 15 km. Silny opad popiołu zablokował promienie słoneczne. Paroksyzm erupcyjny trwał kilka godzin.

niedziela, 23 czerwca 2019

Hachijojima i Hachijokojima: opowieść o dwóch wyspach

Zarówno Hachijojima, jak i sąsiadująca z nią na zachodzie niezamieszkana Hachijokojima wchodzą w skład wulkanicznego archipelagu wysp Izu. Hachijojimę formują dwa stratowulkany: 1) stożkowy Nishiyama (854 m. wysokości) w północno-zachodniej części wyspy - na zboczu Nishiyama znajdują się lotnisko oraz największe miasto na wyspie. Do bocznych i centralnych erupcji Nishiyama dochodziło m.in. w latach 1487, 1518-23, 1605 i 1606 2) starszy geologicznie i poszatkowany wąwozami stratowulkan Higashiyama w południowo-wschodniej części wyspy - do jego ostatniej erupcji doszło około 4000 lat temu. Przebywając na Hachijojima warto zahaczyć o Nanpara Senjojiki, czarny płaskowyż lawowy pochodzący z erupcji Hachijo-fuji (Nishiyama), dziewiczy las Hego oraz baśniowy wodospad Uramigataki.

I choć Hachijojima jest wyspą turystyczną i zamieszkaną, od lat 60-tych popularną wśród mieszkańców Tokio ma także swoje zagadkowe miejsca. Jednym z nich jest Hachijo Royal Resort, potężny opuszczony hotel wybudowany właśnie w latach 60-tych gdy wyspa przeżywała turystyczne oblężenie - jedno z największych opuszczonych miejsc w Japonii. Zapragnąłem dowiedzieć się o nim nieco więcej, gdyż miejsce urzekło mnie swoim niezwykłym klimatem luksusu i zgnilizny. Zresztą to nie jedyny opuszczony hotel, który udało mi się zlokalizować na wyspie buszując po japońskich stronach. Tak jak wspominałem w latach 60-tych Hachijojima przeżywała boom, była to wyspa popularna np. wśród nowożeńców chcących na niej spędzić miesiąc miodowy. Jaka to odmiana od innej japońskiej wyspy archipelagu Izu, Oshima - jak już kiedyś wspominałem na blogu krater tamtejszego wulkanu Mount Mihara stał się mekką dla japońskich samobójców. Historia Hachijo Oriental Resort sięga roku 1968, gdy nastąpiło jego uroczyste otwarcie. Za sukcesem tej luksusowego kompleksu stał japoński biznesmen Eiji Yasuda. Z jego inicjatywy w skład hotelu wchodziły korty tenisowe, baseny i dyskoteki. Jednak od lat 70-tych hotel zaczął podupadać, gdyż Japończycy skupili się na podróżach krajowych, a nie zamorskich. Nie każdy chciał lecieć z Tokio na odległą wyspę. I tak Hachijo Oriental Resort popadał w zapomnienie aż w końcu w 2006 roku został opuszczony na dobre. Kilka zdjęć z tego monumentalnego opuszczonego hotelu udostępniła mi Natalia Sobańska ze strony deadinside.eu, która wizytowała to miejsce w kwietniu 2018 roku. Jej zdjęcia są fenomenalne. Idealnie, wręcz malarsko uchwycony kontrast między splendorem Orientala a toczącym go rozkładem.

https://deadinside.eu/en/hachijo-royal-hotel-2/

Interesująca jest także historia oddalonej o 7 km na zachód Hachijojima malutkiej wysepki wulkanicznej Hachijokojima. Formuje ją wulkan Taihei-zan o wysokości 618 metrów. W okresie Edo na Hachijokojima mieściła się kolonia karna. Populacja wyspy licząca w okresie Meiji liczyła ponad 500 osób i mieszkała w dwóch osadach: Utsuki i Toriuchi. Ale życie na maleńkiej wyspie wulkanicznej było wielkim wyzwaniem (brak prądu, opieki medycznej i dostępu do edukacji). Ostatnia grupa 31 mieszkańców opuściła Hachijokojimę w 1969 roku. I od tej pory Hachijokojima jest niezamieszkana. Pozostawiona we władanie przyrody. Łódź to jedyny środek transportu, by się na nią dostać.

Na wyspie znajdują się pozostałości bytności ludzkiej. Fragment drogi, bramy, kamienne ściany, rozpadający się budynek szkoły podstawowej. W japońskiej sieci natknąłem się na nazwę wioski: Ishigaki. Wspinaczkę na wulkan utrudnia bambusowa gęstwina. A zbocza Taihei-zan są strome i obficie porośnięte. Czasem jednak ktoś odważny i poszukujący przygody wejdzie na Taihei-zan. W końcu nie ma to jak zdobywać wulkany na bezludnych wyspach wulkanicznych.

http://www.ne.jp/asahi/gamo/yama/outdoor/shimatozanizu/hatijoukojima/hatijoukojima.htm