La Palma: Wizyta w strefie wykluczenia

                                       

Tekst niniejszy dedykuje moim patronom na Patronite oraz wszystkim osobom, które czytają mojego bloga i zaglądają na fanpejdż Wulkanów Świata oraz na mój Twitter. 

Najpierw wieści z La Palmy. 19 października 2021 roku minął miesiąc od rozpoczęcia destrukcyjnej erupcji Tajogaite na wyspie La Palma. Erupcji, która obecnie zniszczyła przynajmniej 1956 budynków i pokryła lawą obszar o powierzchni 763,32 hektarów. Północny wylew lawy po zniszczeniu supermarketu  w dystrykcie La Laguna i plantacji bananowców znajduje się w odległości 30-40 metrów od oceanu (obszar Tazacorte), gdyż znacznie zwolnił swój progres. Lawa już niedługo zacznie spływać z klifu formując drugą deltę lawową. Prędkość potoku lawy wynosi obecnie 10 metrów/h, jej maksymalna wysokość 4 metry, temperatura ponad 1200 stopni C (dochodzi do 1270), szerokość północnego jęzora 200 metrów.

Tomasz, który kilka dni temu wrócił z La Palmy przysłał mi kilkanaście przejmujących zdjęć ze strefy wykluczenia (trzy rejony: Tacande Abajo, El Paraiso, Todoque i La Laguna). Dość powiedzieć, że dostanie się tam wymagało uzyskania zezwolenia wskutek żmudnych negocjacji z funkcjonariuszami Guardia Civil  (Gwardii Cywilnej), która blokuje drogi i dostęp do punktów widokowych (mirador). Upór i szczęście zadecydowały. Generalnie La Palma jest wskutek erupcji półotwarta, do wielu atrakcji turystycznych np. do kaldery Taburiente nie ma dostępu. Za łamanie restrykcji i puszczanie dronów w strefie wykluczenia grożą ogromne kary finansowe. Inna sprawa, że nowy stożek znajduje się w obrębie parku narodowego, więc wymagane są specjalne zezwolenia. Oddaję głos Tomaszowi:

"Początkowo wydawało się, że to będzie sobie taka krótka erupcja, jak leciałem to nawet się zastanawiałem czy zdążę przed końcem erupcji. Okazało się zupełnie inaczej. Ostatnia noc (5 października - przypis WŚ) była niesamowita - drżące szyby, podmuchy wiatru, huczący wulkan wyrzucał bomby wulkaniczne i olbrzymie fontanny lawy, nie widziałem nigdy tak ogromnych oraz wstrząsy i to uczucie jak wszystko się trzęsie w klacie - ot takie zboczenie. Jakby wulkan chciał się ze mną pożegnać lub był zły ze go opuszczam. Wszystko, a nawet więcej udało się zobaczyć - zarówno rzeki lawy, podejść najbliżej rzeki lawy i stożka jak się dało, być świadkiem przeobrażenia samego stożka, powstania nowych szczelin, zobaczyć nowy ląd tzw. deltę, wejść w strefę wykluczenia - uwielbiam opuszczone miejsca, wejść na „kalderę”, (wnętrze musi poczekać) - ale to stricte turystyczne miejsce i będzie zawsze. Udało się zobaczyć coś co zawsze chciałem - miejsce poprzedniej erupcji na La Palma - Teneguia, część Ruta de Volcanes. Wreszcie coś z czego tez słynie La Palma - pierwotny las, coś a la dżungla w bonusie. Cumbre Vieja spowodował, że znacznie szybciej znowu odwiedziłem Kanary (w szczególności La Palma) niż planowałem. Jestem ciekawy jak potoczy się dalej ta erupcja, a i tak pewnie tutaj wkrótce wrócę, choć pewnie przez wulkan stanie się bardziej turystyczna, bo do tej pory mało kto planując urlop na Kanarach myślał o przylocie na La Palmę."

Zdjęcia doprawdy niezwykłe, akcentujące apokaliptyczną grozę nieznacznej (2 w skali VEI), acz niszczycielskiej erupcji na La Palmie. Autor: Tomasz Lepich.

Chciałbym, aby takich materiałów było na moim blogu więcej. Zapraszam do wsparcia mnie na Patronite i do kontaktu mailowego (krawczykbart@yahoo.com) w przypadku jakichkolwiek pytań czy propozycji współpracy.

https://patronite.pl/wulkanyswiata 

Kolejne ewakuacje na wyspie La Palma

Przemieszczanie się północno-zachodniego jęzora lawy z wulkanu Cumbre Vieja spowodowało konieczność ewakuacji nowego obszaru we wschodniej dzielnicy La Laguna w gminie Los Llanos de Aridane - łącznie 800 osób musiało opuścić własne domy. Ostatnie oficjalne dane to 1458 budynków zniszczonych przez potoki lawy i pokrycie lawą obszaru o powierzchni 640, 27 hektarów. Maksymalna szerokość wylewu lawy to 1770 metrów. Do strefy wykluczenia pilnowanej przez policję wstęp mają jedynie akredytowani dziennikarze i naukowcy.

Destrukcyjna erupcja na wyspie La Palma trwa już od ponad trzech tygodni. Od 5 dni drony z dwóch firm Ticom Soluciones i Volcanic Life dostarczają wodę i jedzenie uwięzionym przez lawę i wychudzonym psom w górzystym rejonie Todoque. Asysta weterynaryjna polega na tym, że weterynarze decydują o tym jaki pokarm zrzucić psom i w jakich dawkach. Porzuconych zwierząt nie da się zabrać na pokład helikopterów ze względu na gorące powietrze emanujące od lawy i popiołu, które może uszkodzić wirniki. 

Sugerowana przez wulkanologów nazwa obecnej erupcji na La Palmie to Tajogaite. Jak długo ta erupcja potrwa? Czas pokaże.

EDIT: Lawa z wulkanu Cumbre Vieja pokryła już obszar o powierzchni 732,5 ha. Zniszczeniu uległo 1817 budynków. Lawa pokryła 56.4 km dróg.

Na południowy wschód od aktywnego stożka otworzył się nowy otwór erupcyjny. Dwa wylewy płynnej lawy na południe od góry La Laguna połączyły się w jeden, który zapewne niebawem dotrze do oceanu. Dostęp do La Laguna przez Tazacorte jest zamknięty ze względu na bliskość wylewu lawy.

16 października erupcja nabrała bardziej efuzywnego niż eksplozywnego charakteru z okazjonalnymi emisjami popiołu. Wieczorem 16 X kolumna popiołu nad wulkanem sięgnęła wysokości 4.5 km. Obszar pokryty lawą to już 742 hektary. Zniszczeniu uległo 1826 budynków, wciąż mają też miejsce trzęsienia  ziemi. Siła erupcji to 2 w skali VEI, ale szkody ogromne.

Z Porto di Levante na wyspie Vulcano (Wyspy Liparyjskie) prewencyjnie ewakuowano kilka rodzin ze względu na wysokie koncentracje i emisje SO2 i CO2. W pobliżu wulkanu znaleziono kilka martwych zwierząt. 

Wulkan Nishinoshima (Wyspy Ogasawara) podlega odgazowaniu, o czym świadczą ostatnie zdjęcia Japońskiej Straży Wybrzeża. 

14 października doszło do erupcji freatycznej japońskiego wulkanu Aso z krateru Nakadake.

Niestety od kilku dni nie mogę dostać się na moje konto na Twitterze z powodu braku akceptacji używanego dotąd hasła. EDIT: Reset hasła zadziałał i jestem znowu.

Wieści o erupcji Cumbre Vieja na La Palmie

Choć rodzime media wciąż grzeją temat erupcji wulkanu Cumbre Vieja na La Palmie, głównie dlatego, że destrukcja i strach doskonale się sprzedają i angażują odbiorców aktywność erupcyjna nowego stożka jest umiarkowana. Na wyspie są rejestrowane trzęsienia ziemi (najsilniejsze od 6 października o magnitudzie 4.3) o przeciętnej głębokości 10-15 km, czasem ok. 35 km, wulkaniczne drgania są stabilne. Obłoki erupcyjne generowane przez nowy stożek sięgają maksymalnej wysokości 3.5 km, co skutkuje odwołaniem lotów z La Palmy i Teneryfy Północ. Lawa emitowana przez wulkan wciąż zasila deltę. Pokryła także obszar o powierzchni 591.1 hektarów, 38.3 km dróg i zniszczyła 1186 budynków (1281 budynków łącznie zostało dotkniętych przez wybuch). 

Rankiem 9 października 2021 roku doszło do zawalenia się północnego zbocza nowego stożka, co skutkowało emisją lawy w różnych kierunkach i zniszczeniem kolejnych domów na północ od Todoque. Wcześniej miały miejsce imponujące fontanny lawy, z kolei rankiem 9 października zintensyfikowały się emisje popiołu. Zdj. Involcan. 

Lawa na razie oszczędziła określone skrawki ziemi tworząc kipuka - niewielkie wyspy bioróżnorodności wśród morza wylewów lawy. Jęzor lawy w parku przemysłowym Los Llanos de Aridane przemieszcza się z prędkością maksymalną 700 m/h niszcząc plantacje bananowców, domy i obiekty przemysłowe. 10 października kolumna erupcyjna nad nowym stożkiem wzniosła się na wysokość 3.5 km.   

Jedna z gałęzi północnego wylewu lawy dotarła do cementowni w Los Llanos de Aridane wzniecając pożar. 11 października naukowcy z PEVOLCA zarejestrowali wulkaniczne błyskawice w chmurze erupcyjnej generowanej przez nowy i niestabilny stożek.

Kolejna aktualizacja za kilka dni.

Minęły dwa tygodnie erupcji wulkanu Cumbre Vieja

Erupcja kanaryjskiego wulkanu Cumbre Vieja nie traci intensywności po ponad dwóch tygodniach czasu trwania. Ostatni bilans z 5 października: 946 budynków zniszczonych, 128 uszkodzonych, lawa pokrywa obszar o powierzchni 413.38 hektarów. Powierzchnia lawowej delty wynosi 32.7 hektarów. Maksymalna szerokość wylewu lawy: 1250 metrów. 

Z powodu erupcji (problemy z nawadnianiem i brak wody) 20 procent wyspiarskiej produkcji bananów zostało stracone.

4 października erupcja nowego stożka wulkanu Cumbre Vieja nadal jest intensywna. Wieczorem 3 października doszło do kolapsu (zawalenia się) fragmentu głównego stożka i dużego wycieku lawy. Górne centra erupcyjne generują fontanny lawy o wysokości 300-500 metrów oraz kolumny popiołu sięgające wysokości 3 km.  

Tomaszowi udało się dostać z pomocą wulkanologów do strefy wykluczenia, w tym do Todoque. Z niecierpliwością czekam na zdjęcia.  

Wulkanolodzy z IGN oszacowali erupcję strombolijską Cumbre Vieja z fazami efuzywnymi na 2 w skali VEI.  

EDIT 7 października: Erupcja strombolijska wulkanu Cumbre Vieja nadal w toku. Obecnie jest stabilna. Lawa pokrywa obszar o oszacowanej powierzchni 422 hektarów, w tym liczne plantacje bananów, winnice i uprawy awokado. Z Santa Cruz de La Palma dotarły dwa mobilne urządzenia do odsalania wody mające na celu zapewnienie irygacji dla upraw. Obłok popiołu o wysokości 5 km generuje koncentryczne fale grawitacyjne (wypornościowe, termin z mechaniki płynów) takie jak w przypadku wrzucenia kamienia do wody.  

Nowy wylew lawy odseparował się z głównego wycieku i zaczął płynąć do oceanu w obszarze pomiędzy Los Guirres i El Charcón po drodze niszcząc plantacje bananów i niektóre struktury.

Trwa umiarkowana aktywność strombolijska wulkanu Lewotolo na indonezyjskiej wyspie Lembata. 

Wulkan Vulcano (Wyspy Liparyjskie) z restrykcjami dostępu na krater Fossa - można tam obecnie wejść tylko z certyfikowanym przewodnikiem ze względu na wzrost temperatury fumarol (wyziewów wulkanicznych). 

6 października 2021 roku o godzinie 14.17 czasu UTC doszło do znaczącej eksplozji wulkanu Stromboli, która wygenerowała mały spływ piroklastyczny mknący w dół Sciara del Fuoco.

Podwyższenie stopnia alarmu dla wulkanu Vulcano

                                               

Podwyższenie stopnia alarmu na żółty dla wulkanu Vulcano (Wyspy Liparyjskie) ze względu na rejestrowany od rana 1 października, spory obłok gazu nad kraterem Fossa, wzrost sejsmiczności oraz niewielką deformację gruntu. Do ostatniej erupcji Vulcano doszło w latach 1888-90. Od Vulcano pochodzi termin erupcji wulkaniańskiej. Zdj. Marco Pistolesi.

Jak wiadomo erupcja Geldingadalsgos w zasadzie ustała od 19 września 2021 roku. Krater nr. 5 podlega jedynie odgazowaniu. Rój trzęsień ziemi ma obecnie miejsce w pobliżu góry wulkanicznej Keilir. Od 27 września odnotowano tam aż siedem trzęsień ziemi o magnitudzie powyżej 3. Póki co nie ma żadnych oznak inflacji gruntu, które wskazywały by na intruzję magmy. Być może są to tektoniczne trzęsienia ziemi. Naukowcy nie są pewni co się wydarzy. Czas pokaże. Sam spodziewałem się, że erupcja  Fagradalsfjall potrwa przez długie miesiące czy nawet lata, gdyż miał się formować nowy wulkan tarczowy. Być może nie tylko ja się w tej materii pomyliłem. Czy to zatem definitywny koniec erupcji Geldingadalsgos? Hmm. Uwielbiam nieprzewidywalność wulkanów. :-)

Erupcja wulkanu Cumbre Vieja trwa już prawie dwa tygodnie. Pojawiły się nowe otwory erupcyjne i nowe wylewy lawy. Trzeci otwór erupcyjny emituje wylew płynnej lawy, który zagraża kolejnym zabudowaniom na wyspie przemieszczając się w kierunku morza. Lawa zniszczyła już ponad 1000  struktur w gminach El Paso, Los Llanos de Aridane i Tazacorte. Tomasz napisał mi, że mieszkańcy La Palmy są przerażeni tą erupcją, obłoki SO2 (dwutlenku siarki) utrudniają oddychanie, jedzenie czy picie.

Obecnie mamy trzy aktywne centra erupcyjne wewnątrz aktywnego krateru oraz dwa nowe zlokalizowane w północno-zachodnim sektorze flanki nowego stożka. Być może w przyszłości otworzą się kolejne centra erupcyjne. Erupcja wyemitowała już 80 milionów metrów sześciennych lawy - dwa razy tyle co erupcja Teneguia w 1971 roku. Zdj. Involcan. 

Dzisiaj otworzył się kolejny otwór erupcyjny, który dołączył do dwóch centrów erupcyjnych otwartych rankiem 1 października. Erupcja nie słabnie. Nowy wylew lawy dzisiaj połączył się z głównym. Lawa pokrywa 28.3 km dróg oraz zniszczyła bądź uszkodziła 1005 budynków.

Erupcja wulkanu tarczowego Kilauea w toku. Niewielkie fontanny lawy mają miejsce na powierzchni jeziora lawy w kraterze Halemaumau. Powierzchnia jeziora lawy podnosi się szacunkowo o metr od początku erupcji. 

Zachęcam do ewentualnego wsparcia mnie w popularyzacji wulkanów i wulkanologii na koncie Patronite, które założyłem w lutym 2020 roku. No i do mailowego kontaktu (media, osoby prywatne, propozycje współpracy, pytania, wszelkie uwagi) na krawczykbart@yahoo.com 

https://patronite.pl/wulkanyswiata

Kolejna aktualizacja na blogu w najbliższych dniach.