Wulkany świata Blog

Erupcja wulkanu Reventador w Ekwadorze

2012-02-11T08:35:00.000-08:00

O czynnym wulkanie Reventador w Ekwadorze media nader rzadko wspominają z uwagi na jego odosobnioną lokalizację, a okazuje się, że 10 lutego 2012 roku wyprodukował całkiem solidną chmurę erupcyjną (na górnym zdjęciu) sięgającą wysokości 2 km. Zdjęcia satelitarne wykazały obecność anomalii termicznej w kraterze wulkanu. Obok Sangay, Guagua Pichincha i Tungurahua Reventador uchodzi za najbardziej aktywny wulkan w Ekwadorze słynący z eksplozywnych erupcji. Dość powiedzieć, że jego silna erupcja w 2002 roku była najpotężniejszą erupcją w Ekwadorze od 84 lat i miała siłę 4 w skali VEI.

Na dolnej fotografii erupcja Reventador w 2007 roku.

Turyści niemieccy nadal w niewoli / Lokon-Empung

2012-02-10T03:43:00.000-08:00

Dwaj niemieccy turyści porwani przez etiopskich rebeliantów z krawędzi kaldery wulkanu Erta Ale w dalszym ciągu są przetrzymywani w niewoli. Za ich porwanie oraz zamordowanie 5 innych turystów odpowiada Rewolucyjno-Demokratyczny Front Jedności Afar (ARDUF), który ostrzega, że jakakolwiek akcja militarna przeciwko bojówkarzom 'zagrozi życiu obywateli Niemiec' i to rząd Etiopii odpowie za ich śmierć. Od daty masakry na Erta Ale czyli 18 stycznia miały miejsce starcia między wojskiem a ARDUF. Wbrew buńczucznym zapewnieniom nastawionych na zysk biur turystycznych region Afar nadal nie jest bezpieczny.

Powołując się na The Jakarta Globe aktywny wulkan Lokon-Empung (Sulawesi, Indonezja) przeszedł dzisiejszym rankiem kolejny epizod erupcyjny z chmurą popiołu sięgającą wysokości 2 km. Lokalne władze apelują, aby nie zbliżać się do wulkanu - strefa zagrożenia wynosi 2.5 km. Mieszkańcom żyjącym w odległości do 3.5 km na wschód od aktywnego krateru Tompaluan polecono przygotować się do ewentualnej ewakuacji.

Erupcja wulkanu Karkar?

2012-02-09T22:05:00.000-08:00

Według Global Volcanism Program 1 lutego 2012 roku miało dojść do erupcji bazaltowo-andezytowego stratowulkanu Karkar, który wyprodukował obłok popiołu sięgający wysokości 7.6-10.7 km. Wulkan znajduje się na wyspie Karkar położonej niedaleko wybrzeża Papui Nowej Gwinei. Erupcje wulkanu w czasach historycznych miały miejsce ze stożka Bagiai znajdującego się w kalderze wewnętrznej o szerokości 3.2 km oraz głębokości 300 metrów i były w dużej mierze freatyczne i budujące stożek. Eksplozywna erupcja Karkar stanowi zatem pewne zaskoczenie. Na zewnątrz kaldery odnajdziemy liczne pierścienie tufu, maary i stożki żużlowe. Zastanawiam się, czy aby na pewno erupcja ta miała miejsce, bo informacje o niej są niestety nader skąpe.

Na zdjęciach wewnętrzna kaldera Karkar i erupcja freatyczna wulkanu w 1979 roku.

Erupcja Etny z 8-9 lutego 2012 roku - galeria

2012-02-09T08:20:00.000-08:00

Pojawiły się w sieci pierwsze profesjonalne fotografie paroksyzmu erupcyjnego Etny z 8-9 lutego 2012 roku. Aż przyjemnie popatrzeć na tak cudowne zdjęcia. Moim marzeniem od dawna było fotografować wybuchające wulkany. Może kiedyś się ono ziści. Faktem jest, iż Etna chyba na zawsze pozostanie najbardziej fotogenicznym wulkanem na Ziemi.

Linki:

http://www.dailymail.co.uk/news/article-2098709/Football-stars-stranded-Italian-island-Sicily-Mount-Etna-bursts-life-forces-airport-closed.html

http://www.ansa.it/web/notizie/photostory/primopiano/2012/02/09/visualizza_new.html_76527867.html?idPhoto=7

http://www.repubblica.it/ambiente/2012/02/09/foto/etna_scene_da_un_eruzione-29581021/1/?ref=HRESS-13

Skutki socjoekonomiczne erupcji El Hierro

2012-02-09T01:14:00.000-08:00

Podwodna erupcja wulkaniczna tuż koło El Hierro przykuwa uwagę wulkanologów z całego świata, ale jej skutki dla kanaryjskiej wysepki są coraz bardziej opłakane. W parlamencie hiszpańskim mówi się wręcz o socjoekonomicznym kolapsie gospodarki El Hierro opartej na turystyce i rybołówstwie. Wody wokół wysepki były wymarzonym miejscem dla płetwonurków mogących obserwować podmorskie życie w całej swojej krasie (mureny, barrakudy, graniki, czarne koralowce itd.) Ryby zniknęły wskutek braku tlenu oraz emisji ditlenku węgla i ditlenku siarki. Będą musiały minąć miesiące po zakończeniu erupcji, aby organizmy wodne na nowo zaczęły egzystować w głębinach. Katastrofa nie ominęła branży turystycznej i przetwórstwa rybnego: pensjonaty/bed and breakfasts są pozamykane, restauracje świecą pustkami, na przystaniach cumują bezużyteczne łodzie rybackie. I choć erupcja z aktywnego krateru znajdującego się obecnie około 130 metrów pod powierzchnią Atlantyku pompuje do wód oceanicznych pierwiastki biogenne nie wiadomo kiedy i w jaki sposób się zakończy. Czy nieprzerwanie będzie miała charakter podmorski? A może wśród huku i głośnych detonacji narodzi się efemeryczna wysepka wulkaniczna - tak jak było w przypadku sursteyańskiej erupcji Jebel Zubair w Jemenie? Albo wybuchnie któryś z licznych stożków na wyspie El Hierro? Odpowiedzi dostarczy tylko upływ czasu.

Drugi paroksyzm erupcyjny Etny w 2012 roku...

2012-02-08T23:41:00.001-08:00

...powoli zmierza ku zakończeniu. W nocy 8 lutego 2012 roku rozpoczęła się intensywna aktywność Nowego Południowo-Wschodniego Krateru, która osiągnęła swój punkt kulminacyjny około 5 rano 9 lutego 2012 roku. Lawa wypływająca z krateru dotarła na odległość 2 km w kierunku Valle del Bove - tą samą drogą jaką przebyła w trakcie wylewu 5 stycznia. Na zdjęciu fotografia termalna drugiego paroksyzmu erupcyjnego Etny w tym roku - dłuższego niż poprzednie, acz mimo wszystko mniej intensywnego. Ja tymczasem czekam na bardziej szczegółowe informacje. I tak w zasadzie niusy o Etnie będą się pojawiały co miesiąc.

EDIT: Paroksyzm erupcyjny trwał 5.5 godziny włączając w to epizody fontann lawy. Światło z pełni księżyca dopełniało piękna malowniczego spektaklu. Chmura erupcyjna zdaniem wulkanologa Borisa Behncke była ogromna. Zamknięto lotnisko w Katanii. Kulminacją paroksyzmu Etny były wielkie eksplodujące bąble magmy i głośne detonacje. W kraterze były aktywne dwa otwory erupcyjne, szczeliny na południowo-wschodnich i północnych stokach stożka Nowego Południowo-Wschodniego Krateru nie wykazywały aktywności. Stwierdzono brak spływów piroklastycznych.

Na deser pierwszy materiał filmowy z epokowego wydarzenia: dotarcia przez rosyjskich badaczy do podlodowego antarktycznego jeziora Wostok. Pobrali oni do biologicznej analizy 40 litrów zamrożonej wody.

Mała erupcja sycylijskiej Etny

2012-02-07T23:32:00.000-08:00

Po sporadycznych przejawach aktywności strombolijskiej o godzinie 21.00 wieczorem doszło do małej erupcji wulkanu Etna z Nowego Południowo-Wschodniego Krateru. Słabe eksplozje wyrzucały rozżarzone bomby wulkaniczne poza krater. Z uwagi na kiepskie warunki pogodowe zdjęcia z kamer, którymi dysponuje są pośledniej jakości.

Jawajski wulkan Semeru w nocy pomiędzy 6 a 7 lutego 2012 roku wypuszczał gazowe obłoki docierające na wysokość 300 metrów. Strefa zagrożenia rozciąga się na odległość 4 km wokół wulkanu. Mieszkańcy Besuk Sat, dystryktu Pasrujambe i przylegających doń terenów oczekują na opad popiołu. Zakazana jest wspinaczka na Semeru i próby dotarcia do aktywnego krateru Jonggring Seloko.

To i owo o Mount Cameroon

2012-02-07T11:19:00.000-08:00

Mount Cameroon (Kamerun) jest najwyższym wulkanem Afryki Zachodniej i zarazem jednym z najaktywniejszych wulkanów afrykańskich. W ciągu ostatnich 350 lat odnotowano 18 jego erupcji. Mount Fako (regionalna nazwa wulkanu) znajduje się na przybrzeżnym krańcu Rowu Tombel o powierzchni 800 km kwadratowych. Drugim stratowulkanem w Rowie Tombel (a w zasadzie w ogromnej kalderze z rowem wulkanicznym wewnątrz) jest Mount Manengouba (do jego ostatniej erupcji z rzędu kraterów doszło w ciągu ostatnich 1000 lat). Rów Tombel posiada gigantyczny rezerwuar magmy. W ubiegłym tygodniu w Rowie Tombel rozpoczęły się harmoniczne wstrząsy niskiej częstotliwości i normalne magmowe wstrząsy na Mount Fako. W piątek 3 lutego 2012 roku miały miejsce małe eksplozje na zboczu wulkanu blisko ośrodka turystycznego Hut 2. W przypadku gdy dojdzie do przyszłej erupcji Mount Cameroon z całą pewnością będzie ona miała charakter eksplozywny - a w jej trakcie bądź po wylew lawy popłynie w kierunku morza. Mount Fako nie jest jednak groźnym wulkanem, także nie ma powodów do obaw. W 1963 roku w zbocze wulkanu uderzył samolot DC6 z 44 osobami na pokładzie. Wszyscy ponieśli śmierć na miejscu. Na zdjęciu Toma Humphreya wylew lawy z Mount Fako w trakcie erupcji w roku 1982.

Rosjanie dotarli do jeziora Wostok

2012-02-06T11:59:00.000-08:00

"Wczoraj nasi naukowcy przestali wiercić na głębokości 3768 metrów i dotarli do powierzchni podlodowego jeziora" - owa lakoniczna depesza pojawiła się w dniu dzisiejszym. Przez więcej niż 5 dni amerykańscy badacze stracili kontakt z Rosjanami. Jednak mikrobiolog profesor John Priscu jest pewien, że w wodach jeziora Wostok odnajdzie 'unikalne mikroorganizmy'. Przez 20 milionów lat ów rezerwuar wodny o rozmiarach zbliżonych do kanadyjskiego jeziora Ontario nie miał styczności z ziemskim powietrzem. Czy w najbliższym czasie poznamy rosyjskie wyniki badawcze? Czy w jeziorze Wostok żyją 'ekstremofilne' organizmy? Będę się starał informować o tym na bieżąco.

Eksplozja wulkanu Cameroon w Kamerunie

2012-02-06T11:10:00.000-08:00

Według Washington Post w piątek 3 lutego 2012 roku około 23.45 doszło do krótkotrwałej eksplozji wulkanu Cameroon (Fako) w południowo-zachodnim Kamerunie, która trwała zaledwie kilka sekund i zraniła dwoje ludzi na jednym z kraterów wulkanu. Przewodnik górski Peter Buma Linonge oprowadzający grupę norweskich i chińskich turystów opowiada o płomieniach tryskających w górę i opadzie popiołu. We wtorek i środę (31 I - 1 II) mieszkańcy okolicznych miast odczuwali wstrząsy. Eksplozje i owe wstrząsy mogą stanowić prekursory erupcji najwyższego szczytu (4090 metrów) Afryki Zachodniej. Co do rzetelności afrykańskiej prasy nie będę się wypowiadał (pojawiające się sporadycznie erupcje wulkaniczne w Nigerii są zazwyczaj wyssane z palca), lecz warto zacząć monitorować Mount Cameroon (Kamerun, Fako). W wypadku nasilenia aktywności coroczne wejście na wulkan w dniu 18 lutego może zostać anulowane. Ostatnie erupcje Mount Fako miały miejsce w marcu 1999 roku oraz w maju 2000 roku.

Aktywność wulkanu Pagan

2012-02-06T09:48:00.000-08:00

W poszukiwaniu aktywności wulkanicznej warto od czasu do czasu zajrzeć na archipelag Marianów. Najnowszy raport USGS z 3 lutego 2012 roku wskazuje, iż nad wulkanem Pagan w dniu 30 stycznia 2012 roku dostrzeżono emisje gazu i jasno-brązowawą chmurę popiołu sięgającą wysokości 3 km. Pagan nie jest monitorowany przez instrumenty naziemne, możliwa jest jedynie obserwacja satelitarna, lotnicza i morska. Na Pagan składają się dwa stratowulkany uformowane w kalderach, a mianowicie North Pagan (570 m) i South Pagan (548 m). Aktywny pozostaje w dużej mierze North Pagan, natomiast erupcje South Pagan zanotowano w latach 1864 i 1929. Erupcja North Pagan w 1981 roku była potężna (4 w skali VEI) i wyprodukowała wylewy lawy. Najsilniejsza erupcja na Marianach w XXI wieku miała miejsce w 2003 roku, gdy wybuchł niespodziewanie wulkan Anatahan.

Na zdjęciach erupcja wulkanu Anatahan w 2003 roku oraz stratowulkan North Pagan.

Nowa wyspa wulkaniczna Jebel Zubair

2012-02-05T06:21:00.000-08:00

Prześledziłem sobie właśnie na gorąco PDF naukowca z Jemenu Jamala Sholana o kulisach powstania wulkanicznej wysepki w trakcie erupcji wulkanicznej Jebel Zubair typu Surstey. Trwała ona od 17 grudnia 2011 roku do 7 stycznia 2012 roku i uformowała wysepkę o wymiarach 650 x 80 metrów pomiędzy wyspami Haycock i Rugged w archipelagu Jebel Zubair. Wyspa jest skomponowana z popiołu wulkanicznego, scorii i materiału alkalicznego. Ostatnia erupcja Jebel Zubair miała miejsce w roku 1824. Na zdjęciach owa nowo postała wysepka - ciekawe, jak długo wytrzyma erozyjne działanie fal Morza Czerwonego.

Nasilenie erupcji wulkanu Tungurahua

2012-02-05T03:46:00.000-08:00

Mierzący 5023 metry czynny wulkan Tungurahua nasilił wczoraj rano (4 lutego 2012 roku) swoją aktywność erupcyjną. O 5.50 lokalnego czasu wulkan wybuchł gwałtownie produkując chmurę erupcyjną sięgającą wysokości 7-8 km. Eksplozja trwała 5 minut, a popiół opadł na Baños, Juive, Runtún, Pillate, San Juan i Cotaló. Ze zboczy wulkanu zeszły trzy małe spływy piroklastyczne. Tungurahua znajduje się w odległości 135 km od stolicy Ekwadoru, Quito. Erupcje wulkanu w lipcu 1999 roku i sierpniu 2006 roku uśmierciły sześcioro ludzi. Tungurahua wykazuje przejawy aktywności od 27 listopada 2011 roku. Przygotowywane są plany ewakuacji dla społeczności Cusúa, Bilbao i Penipe na północnych i zachodnich stokach wulkanu.

Wstrząsy sejsmiczne pod Katlą i Eyjafjallajökull/ Puyehue Cordón Caulle

2012-02-05T01:12:00.000-08:00

4 lutego 2012 roku kilka małych wstrząsów (dwa boczne i jeden na wierzchołku) miało miejsce na wulkanie Eyjafjallajökull. Wykryto także sejsmiczny rój pod lodowcem Mýrdalsjökull wieńczącym kalderę wulkanu Katla. Być może dochodzi pod Katlą do umiarkowanej intruzji dajki (magmy). Cztery słabe wstrząsy i trzęsienia ziemi pod Eyjafjallajökull odnotowano w ciągu ostatnich 12 godzin. Zapewne do erupcji ani Katli ani Eyjafjallajökull nie dojdzie w najbliższym czasie, ale oto mamy dowód jak nieprzewidywalne potrafią być wulkany.

26 stycznia 2012 roku NASA sfotografowała wciąż wybuchający wulkan Puyehue Cordón Caulle w Chile. Wulkan ciągle objęty jest czerwonym stopniem alarmu, a chmury popiołu wyprodukowane przez niego co pewien czas zakłócają transport lotniczy nad Argentyną. Na zdjęciach miłośnika wulkanów Hugo Teffnena obecnie umiarkowana erupcja Puyehue Cordón Caulle - 10 styczeń 2012 plus foto NASA.

El Hierro i Nyamuragira

2012-02-04T02:14:00.000-08:00

W początkowych dniach lutego 2012 roku podmorska erupcja El Hierro nabrała większego wigoru. Zielona plama na powierzchni oceanu znacznie powiększyła się objętościowo, a na powierzchni Atlantyku widoczne są kawałki lawy. Nie da się przewidzieć przyszłości tej erupcji.

W dniach 23-25 stycznia 2012 roku wulkanolodzy obserwowali erupcję Nyamuragira w Kongo. Obecnie mamy uformowane trzy stożki - najwyższy z nich zawiera małe jezioro lawy i wyrzuca rozżarzony materiał wulkaniczny na wysokość do 200 metrów. Wylewy lawy z tego otworu erupcyjnego wędrują kilka kilometrów na północ. Na gorilla.cd.org znajdują się najświeższe zdjęcia autorstwa Richarda Roscoe.

Emisje Popocatépetl

2012-02-03T11:25:00.000-08:00

Meksykański wulkan Popocatépetl często gości na łamach mediów wszelkiej maści z uwagi na jego położenie blisko wielomilionowej stolicy Meksyku. Lokalne media meksykańskie wspominają o 14 emisjach gazu, pary wodnej i popiołu odnotowanych we wtorek 31 stycznia po południu, w środę 1 lutego o późniejszej porze i w czwartek 2 lutego wczesnym rankiem. Istnieje obawa większej erupcji wulkanu, która stworzy realne zagrożenie dla Mexico City i innych pobliskich miast. Na górnej fotografii erupcja Popo w czerwcu 1997 roku.

Wzrasta aktywność wulkanu Semeru

2012-02-03T01:30:00.000-08:00

Styczeń 2012 roku zaczął się całkiem nieźle pod kątem aktywności wulkanicznej, zatem może luty pójdzie jego śladem. Wzrasta aktywność jawajskiego wulkanu Semeru. Od 29 grudnia 2011 roku do 15 stycznia 2012 roku wulkanem targnęło 8 eksplozji wyrzucających popiół na wysokość 600 metrów. Ich miejsce: krater Jonggring Seloko. 2 lutego 2012 roku spływ piroklastyczny z Semeru dotarł na odległość 2.5 km od krateru. Nie wolno się do Jonggring Seloko zbliżać na odległość mniejszą niż 1 km. Spływ piroklastyczny miał miejsce na południowo-wschodnim zboczu Semeru, które zostało objęte 4-kilometrową strefą zagrożenia. Dla Semeru jako jednego z najaktywniejszych wulkanów Jawy od dzisiaj obowiązuje trzeci stopień alarmu.

Erupcja wulkanu Iliamna na Alasce?

2012-02-03T01:00:00.000-08:00

Erupcja alaskańskiego wulkanu Iliamna albo ma w tej chwili miejsce albo może mieć. Wstrząsy na Iliamna trwały od tygodnia, były częste i wzrastały. Ekstremalne zimno (-48 stopni Celsjusza) na Alasce umożliwia aktualną obserwację samotnego wulkanu. Wstrząsy miały miejsce na płytkich głębokościach pod wierzchołkiem i na zboczach, co wskazuje na przemieszczanie się magmy. Jeśli nawet Iliamna do tej pory nie wybuchł to sejsmograf z AVO z ostatniej doby uwidacznia potężną intruzję magmy do komory magmowej wulkanu. Mam nadzieję, że pojawią się wkrótce jakieś zdjęcia z potencjalnej aktywności Iliamna, choć ekstremalne warunki pogodowe nie pozwalają na eksplorację potężnego wulkanu, którego ostatnią erupcję zanotowano w 1953 roku.

Aktywność strombolijska Etny / Erta Ale

2012-02-03T00:17:00.000-08:00

2 lutego 2012 roku nocą w Nowym Południowo-Wschodnim Kraterze wulkanu Etna kamery zaobserwowały aktywność strombolijską. Możemy zatem spodziewać się kolejnego paroksyzmu erupcyjnego sycylijskiej Etny w najbliższym czasie.

Wulkan Erta Ale na nowo otwarty dla turystów. 2 tygodnie temu na krawędzi kaldery wulkanu miał miejsce atak terrorystyczny w wyniku którego zginęło 5 ludzi, a 4 turystów zostało porwanych. Do tej pory Niemcy i ich przewodnicy z Etiopii nie zostali uwolnieni. Aby zapobiec przyszłym aktom przemocy i ratować turystyczny biznes rząd Etiopii w rejonie Erta Ale i Dallol zamierza stworzyć specjalną ochronną jednostkę wojskową. Zatem ci z Was, którzy planują wypad do Etiopii na Erta Ale mogą uczestniczyć w grupowych wycieczkach - pod ochroną...

Blisko jeziora Wostok

2012-02-01T00:46:00.000-08:00

Z racji tego że interesuję się glacjologią zelektryzowała mnie ta wiadomość. Rosyjscy naukowcy są już o krok od dotarcia do podlodowego jeziora Wostok na Antarktydzie - miejsca, którego od 20 milionów lat nie dotknęły promienie słoneczne. Ekscytację naukowców wzbudza przede wszystkim możliwość odnalezienia do tej pory nie odkrytych i nie zbadanych żywych organizmów. Istnieją jednocześnie obawy zanieczyszczenia delikatnego ekosystemu jeziora przez 'ziemskie' bakterie i fluidy oraz gwałtownego 'odgazowania' jeziora obfitującego w bogate złoża azotu i tlenu. Na Antarktydzie do tej pory odkryto radarem ponad 200 podlodowych jezior - niektóre z nich istnieją pod lodem od czasu, gdy kontynent Antarktydy był złączony z Australią. Rosyjskie odwierty były częstokroć wstrzymywane przez problemy finansowe oraz ekstremalne zimno. Amerykańskie i brytyjskie ekspedycje naukowe planują wiercić w przyszłym roku w celu dotarcia do mniejszych podlodowych jezior Whillansa i Ellswortha. Naukowcy są obecnie niemal w stu procentach pewni, że w jeziorach podlodowych odnajdą życie. Dwa księżyce Jowisza i Saturna, a mianowicie Europa oraz Enceladus posiadają grube pokrywy lodowe pod którymi istnieją zasoby wody. Tam też mogą egzystować jakieś mikroby. Jezioro Wostok jest największym z jezior podlodowych odkrytych na Antarktydzie. Zobaczymy, ile informacji w najbliższym czasie ujawnią Rosjanie.

Nowa kopuła lawowa wulkanu Cleveland

2012-01-31T22:56:00.000-08:00

Wczoraj podniesiony został do pomarańczowego stopień alarmu dla aleuckiego wulkanu Cleveland, w kraterze którego zaczęła się formować nowa kopuła lawowa. 30 stycznia miała średnicę 40 metrów. Może to doprowadzić do eksplozywnej erupcji i chmury popiołu paraliżującej transport lotniczy. Ostatnie eksplozje Cleveland w dniach 25 i 29 grudnia ubiegłego roku zniszczyły poprzednią kopułę lawową.

Dolina Dziesięciu Tysięcy Dymów

2012-01-31T02:40:00.000-08:00

Dolina Dziesięciu Tysięcy Dymów w Parku Narodowym Katmai powstała na skutek kolosalnego wypływu popiołu w trakcie erupcji kopuły lawowej Novarupta 6-8 czerwca 1912 roku - najpotężniejszej erupcji wulkanicznej XX wieku o sile 6 w skali VEI. Nazwana w taki sposób przez geologa Roberta F. Griggsa, który dotarł do niej w 1916 roku i przykuły jego uwagę "setki, tysiące dymów wydobywających się z pokrytej szczelinami powierzchni". Erupcja Novarupta była tak potężna, że wygenerowała co najmniej 14 silnych trzęsień ziemi o sile 6-7 w skali Richtera. Wierzchołek stratowulkanu Katmai zapadł się o 1200 metrów wysokości formując centralną kalderę. Pokrytą popiołem dolinę o powierzchni 100 km kwadratowych i głębokości 210 metrów przecinają kaniony rzeki Lethe. Wskutek zastygnięcia warstwy popiołu fumarole już dawno nie 'dymią', jedynie okoliczne wzgórza wykazują pod tym względem aktywność. Zwiedzanie Doliny Dziesięciu Tysięcy Dymów jest możliwe codziennie w dniach od 7 czerwca do 17 września.

Grímsvötn i glacjalna powódź

2012-01-30T08:55:00.000-08:00

Na wulkanie Grímsvötn znajdującym się pod lodowcem Vatnajökull doszło wczoraj do glacjalnej powodzi (jökulhlaup). Rzeka Gígjukvísl nabrała czarnej barwy, a w powietrzu dało się wyczuć zapach siarki. Przyczyną glacjalnego wylewu nie była jednak aktywność wulkaniczna, ale ulewne deszcze (98mm) i obfite opady śniegu poprzedzające wysokie temperatury na Islandii (15 stopni Celsjusza), które przyczyniły się do gwałtownego topnienia pokrywy lodowej. Mniej więcej w tym samym czasie miał miejsce niewielki rój trzęsień ziemi na wulkanie Katla.

Wezuwiusz w 1944 roku

2012-01-27T04:31:00.000-08:00

Dla zainteresowanych ciekawostka historyczna - ostatnia erupcja wulkanu Wezuwiusz sfilmowana w 1944 roku. Dziewięcio-minutowy obraz trąci nieco myszką, ale warto go obejrzeć.

Eksplozja Popocatépetl

2012-01-25T23:57:00.000-08:00

25 stycznia 2012 roku doszło do umiarkowanej eksplozji wulkanu Popocatépetl (na zdjęciu). Wulkan objęty został żółtym stopniem alarmu. Chmura popiołu nad wulkanem sięgnęła wysokości 3 km. Wierzchołek wulkanu żarzy się nocą, co oznacza że magma znajduje się blisko powierzchni. Strefa 12 km wokół krateru objęta została zakazem wstępu. Wulkan stracił 5 z 7 lodowców okalających jego szczyt. Czekam na jakąś silniejszą erupcję Popocatépetl.

Zintensyfikowała się aktywność wulkanu Sangay w Ekwadorze. Zdjęcia satelitarne ujawniły występowanie kilku termicznych anomalii, a piloci przelatujący nad wulkanem zaobserwowali chmury popiołu.

Aktywność sejsmiczna kaldery Santoryn

2012-01-23T12:09:00.000-08:00

Słynna z katastrofalnej ultra-pliniańskiej erupcji minojskiej około 1613 r. p.n.e kaldera Santoryn jest aktywna sejsmicznie. Od czasu zagłady kreteńskiej cywilizacji minojskiej z epoki brązu Santoryn (Thera) wybuchał 11 razy. Wiele z tych erupcji miało charakter podmorski, lecz w 1650 roku erupcja podwodnego wulkanu Kolumbo na północny wschód od czynnej kaldery o sile 4 w skali VEI spowodowała niszczące fale tsunami. W przypadku gdyby doszło do przyszłej erupcji w kalderze Santoryn zapewne miała by ona niewielką siłę formując kopuły lawowe wokół wysepki Nea Kameni. Kataklizm w skali minojskiej raczej nie będzie miał miejsca. Ostatnia erupcja formująca kalderę nastąpiła 3600 lat temu i przyczyniła się do zniszczenia dawnej wyspy Thera. W odróżnieniu od wezuwiańskich Pompejów nie odkryto żadnych zachowanych ciał w pogrzebanym wybuchem Santoryn mieście Akrotiri. Czyżby mieszkańcy miasta zbiegli przed katastrofą? Tego nigdy się nie dowiemy...

W każdym bądź razie w latach 1993-2010 deflacja kaldery wynosiła 1 cm na rok - od 2010 roku północna część kaldery podniosła się nieco (inflacja). Emisje ditlenku węgla wynoszą dziennie 39 ton. Woda w kalderze staje się cieplejsza. Wszystko to wskazuje na intruzję magmy pod kalderą Santoryn, czy dojdzie do erupcji, kiedy i o jakiej sile? - czas pokaże...

Na zdjęciach archiwalnych erupcja w kalderze Santoryn w roku 1928.

Kosmiczne wulkany

2012-01-23T09:23:00.000-08:00

Wulkanizm nie jest tylko wyłącznie ograniczony dla Ziemi. Potężne wulkany tarczowe Marsa (Czerwonej Planety) już kiedyś opisywałem, także dzisiaj czas na dwie planety skaliste czyli Merkurego i Wenus plus Księżyc, Io i Tryton.

Powierzchnia Merkurego upstrzona jest kraterami oraz rozległymi morzami (Mare) lawy. Ich wiek ocenia się na 3 miliardy lat. Z uwagi na brak atmosfery, a co za tym idzie warunków pogodowych wulkaniczne struktury Merkurego są dobrze zachowane.

Wulkany Wenus obejmują 1738 wulkanicznych struktur, w tym 168 dużych wulkanów, 289 wulkanów umiarkowanej wielkości oraz setki małych wulkanów. Na Wenus odnajdziemy kaldery, tarcze, kopuły i wylewy lawy. Dla przykładu kaldera SACAJAVEA PATERA ma wymiary 100 x 150 km i jest wielkości największego islandzkiego lodowca Vatnajökull. Wenus posiada gęstą atmosferę dwutlenku siarki umożliwiającą na niej życie. Do wenusjańskich wulkanów tarczowych zaliczymy GULA MONS i SIF MONS (o średnicach odpowiednio 400 i 300 km) oraz mniejszy SAPAS MONS (średnica 120 km) z dobrze zachowanymi wylewami (prawdopodobnie) bazaltowej lawy. Do tarcz zaliczymy np. ANEMONE - ze stożka widoczne są schodzące wylewy blokowej lawy.

Wulkanizm na Księżycu cechował się przede wszystkim rozległymi morzami (powodziami - Mare) lawy, choć kilka niewielkich stożków żużlowych i kopuł wulkanicznych odnajdziemy na powierzchni srebrnego globu. Aktywność wulkaniczna na Księżycu ustała 3 miliardy lat temu. Księżycowe skały wulkaniczne różnią się od ziemskich z uwagi na brak w nich wody. Księżyc jest niemal w całości skomponowany z law bazaltowych.

Satelita gazowego olbrzyma Jowisza Io jest najbardziej aktywnym wulkanicznie obiektem naszego Układu Słonecznego. Wulkany na Io zwane są PATERAE np. przy erupcji Tvashtar Paterae dało się zaobserwować ekstruzję lawy. Aktywność Trytona, jednego z księżyców Neptuna obejmuje tzw. kriowulkanizm czyli 'gejzery' wyrzucające ciekły azot i cząstki pyłu na wysokość około 8 km.

Na zdjęciach NASA począwszy od dołu księżycowe kratery wulkaniczne, wenusjańskie wulkany Gula Mons i Sapas Mons, erupcja Tvasthar Paterae na Io oraz wulkany na Merkurym.

Hekla i El Hierro

2012-01-22T00:20:00.000-08:00

Wstrząsy na El Hierro w ciągu ostatnich kilku dni miały różnorodny charakter: od intensywnego sygnału po znikomy. Podmorska erupcja ciągle trwa na południe od La Restinga - w chwilach największej intensywności z widocznymi kawałkami lawy o średnicy sięgającej do 3 metrów na powierzchni Atlantyku. Aktywny wulkan znajduje się obecnie na głębokości 130 metrów. Zwracam także uwagę na gwałtowne ruchy związane z inflacją i deflacją pod wulkanem Tanganasoga na wyspie El Hierro.

W ciągu ostatniej doby miały miejsce trzy trzęsienia ziemi pod/w pobliżu wulkanu Hekla. Ich głębokość - 7.5 do 0.7 km. Poziom wstrząsów nie wzrasta, nie ma raportów o emisji gazów - na 2 godziny przed erupcją Hekli w 2000 roku miały miejsce małe wstrząsy sejsmiczne. Erupcja Hekli się zbliża. Pytanie tylko kiedy nastąpi.

Wezuwiusz AD. 79

2012-01-21T03:44:00.000-08:00

Zagłada Pompejów, Herkulanum i Stabie.

Erupcja wulkanu Wezuwiusz 24-25 sierpnia 79 roku składała się z dwóch faz: fazy pliniańskiej, w której wyrzucony materiał wulkaniczny uformował wysoką kolumnę erupcyjną oraz z fazy peleańskiej, w której ze zboczy wulkanu zeszły gorejące chmury (lawiny gazowo-pyłowe). Termin pliniański pochodzi od Pliniusza Młodszego, który udokumentował tragiczny wybuch wulkanu i zagładę Pompejów, Herkulanum i Stabie. Spływy piroklastyczne przyczyniły się do uszkodzenia miejskich ścian, natomiast opad popiołu i pumeksu w trakcie fazy pliniańskiej erupcji Wezuwiusza pogrzebał niskie struktury mieszkaniowe, zawalał dachy, etc. Kolumna tefry z 24 sierpnia 79 roku przypominała atomowy grzyb formujący się w trakcie eksplozji nuklearnej i sięgała według Pliniusza wysokości 20-33 km. Miał miejsce deszcz popiołu i pumeksu na południe od wulkanu, roznoszony dalej przez wiatry. Opad popiołu i pumeksu trwał 18 godzin grzebiąc Pompeje, Herkulanum i Stabie. Rankiem 25 sierpnia budynki w Pompejach nie nadawały się do zamieszkania z powodu zawalonych dachów i podłóg. 2000 mieszkańców zginęło z szacunkowych 20 000 ludzi, których exodus został udokumentowany. Kompletnej zagłady antycznego miasta dopełniły gorejące chmury, które nadeszły wczesnym ranikem 25 sierpnia 79 roku. Doszło do zapadnięcia się kolumny erupcyjnej, która spowodowała wygenerowanie spływów piroklastycznych. O 6.30 rano pierwsza gorejąca chmura, 7.30 rano - kolejne największe gorejące chmury. Wówczas destrukcja Pompejów w ciągu zaledwie 2 minut była kompletna. Nieodwracalna. Rankiem 26 sierpnia 79 roku nad Wezuwiuszem zapadła martwa cisza.

Opis kolumny pliniańskiej autorstwa Pliniusza Młodszego:

"Miała wygląd i kształt drzewa i na oko sprawiała wrażenie wielkiej pinii, mianowicie wzniósłszy się do znacznej wysokości w postaci mocno wydłużonego pnia, rozpostarła poziomo jakby konary... Z jednej strony była lśniąco biała, z drugiej upstrzona plamami i brudnoszara, na skutek zawartości ziemi i popiołu. Olbrzymi obłok zakrył słońce i całe niebo. W południe w Pompejach zapadł mrok, a potem noc, ale gęstsza niż noc zwykła i o wiele bardziej gorąca, absolutnie czarna, taka, jaka panuje w szczelnie zamkniętej komnacie. Ciemności rozświetlały tylko błyskawice oraz blask wyprysków płomieni, bijących ze stoków Wezuwiusza. Coraz silniejsze konwulsje ziemi kołysały domami, które wydając się jakby oderwane od swych fundamentów, przesuwały się w jednym kierunku, to znowu, powróciwszy do pionu, wychylały się w przeciwnym".

Fuego, Santa Maria, Nyamuragira i Tungurahua

2012-01-21T01:37:00.000-08:00

Dwa wulkany w Gwatemali (Fuego i Santa Maria) wykazują aktywność erupcyjną, co akurat nie dziwi, bo są one najaktywniejszymi wulkanami z tego kraju. Eksplozje targnęły Fuego w dniach 11-13 stycznia i 16 stycznia produkując obłoki popiołu sięgające wysokości 300-1000 metrów. Eksplozjom towarzyszyły fale uderzeniowe, głośne hałasy i trzeszczenie szyb i dachów w pobliskich wioskach. Ze zboczy Fuego zeszły lawiny gruzu.
Wulkan Santa Maria odpowiedzialny za ogromną erupcję wulkaniczną w 1902 roku (6 w skali VEI) - jego aktywność przejawia się wzrostem kopuły lawowej Santiaguito, sporadycznymi eksplozjami tworzącymi chmury popiołu sięgające wysokości 300-800 metrów ponad kopułę oraz wylewem lawy na jej południowo-wschodnim zboczu.

W pobliżu wybuchającego wulkanu Nyamuragira znajdują się naukowcy z Afar Consortium Project. Na szczelinie erupcyjnej widoczne są dwa stożki o wysokości koło 300 metrów: obecnie nieaktywny inicjator erupcji oraz drugi tryskający fontannami lawy na wysokość dwukrotnie przekraczającą jego wysokość. Wylew lawy z niego płynie na północ. W odległości 1.5 km od aktywnego stożka czuć żar erupcji i opad lapilli.

Wulkan Tungurahua w Ekwadorze (kolejna znana nazwa dla czytelników bloga) także wykazuje aktywność erupcyjną. 13 stycznia emisje popiołu i gazów sięgały wysokości 7 km. 15 stycznia odnotowano opad popiołu w Manzano i Palihua. Pojawiły się spływy błota czyli lahary.

20 minut erupcji plus Halemaumau

2012-01-19T07:52:00.000-08:00

W dniu dzisiejszym czyli 19 stycznia 2012 roku doszło do wzrostu aktywności sejsmicznej oraz krótkiej (bo trwającej zaledwie 20 minut) erupcji popiołu i pary wulkanu Turrialba w Kostaryce. Czekam na silniejszą i dłuższą erupcję.

Hawajska Kilauea z dniem 19 stycznia wkroczyła w 29 rok efuzyjnej erupcji. Centralne aktywne jezioro lawy znajduje się w kraterze zapadliskowym wewnątrz krateru Halemaumau. Wylewy lawy są aktywne 3 km na południowy wschód od krateru Pu'u O'o.

Na zdjęciach blask jeziora lawy Halemaumau oraz emisje wulkaniczne Turrialba z 17 stycznia 2012 roku plus video erupcji na serwisie Youtube.

Masakra na kraterze Erta Ale

2012-01-18T09:01:00.000-08:00

Wulkany potrafią być niebezpieczne, ale to ludzi należy się wystrzegać. We wtorek 17 stycznia 2012 roku o godzinie 1 w nocy lokalnego czasu miał miejsce atak na krawędzi krateru wulkanu Erta Ale, w którym znajduje się spektakularne jezioro lawy. Zbrojna grupa z Erytrei z zimną krwią zastrzeliła turystów: 2 z Niemiec, 2 z Węgier i jednego Austriaka, siedmioro innych ludzi zostało rannych, w tym obywatele Niemiec, Węgier i Włoch. Dwoje Niemców i dwoje Etiopczyków zostało uprowadzonych przez terrorystów. Wszystkie ofiary były częścią 27-osobowej grupy w skład której wchodzili także obywatele Australii, USA i Belgii. Na wulkan przybył duży odział żołnierzy z Etiopii. Wszelkie wizyty turystyczne Erta Ale zostały do odwołania zabronione. Region Afar przy granicy Erytrei i Etiopii nie należy do bezpiecznych. Znajdują się tam tak słynne wulkany jak Erta Ale, Dallol i Nabro. W 2007 roku na wulkanie Dallol doszło do porwania brytyjskich dyplomatów. Po dwutygodniowych negocjacjach wszystkich uprowadzonych zwolniono.

Tymczasem w Chile wybuchający wulkan Puyehue Cordon-Caulle doprowadził do ponownego zamknięcia lotniska w Bariloche. Od rozpoczęcia aktywności wulkanu w dniu 4 czerwca 2011 roku do atmosfery dostało się tysiące ton popiołu. Energia eksplozywnej erupcji Puyehue Cordon-Caulle (siła 3 w skali VEI) od jej początku stanowi ekwiwalent 70 bomb jądrowych. Póki co wulkan nadal pozostaje w stanie erupcji i nie zanosi się, by szybko zakończył swoją aktywność.

Hrabia Montecristo i szczury

2012-01-16T10:50:00.000-08:00

Nie ma żadnej nowej erupcji, ale...

...na niezamieszkanej wulkanicznej wyspie Montecristo pojawiła się plaga czarnych szczurów. Gryzonie wpierw przepłynęły na wyspę pod pokładem łodzi, a potem w ciągu kilku lat rozmnożyły się. Pod koniec stycznia planowany jest nalot na Montecristo. Samoloty zrzucą na wyspę granulki z trucizną, aby eksterminować szczury. Na odwiedziny skalistej Montecristo wymagane jest pozwolenie - w celu zachowania ekosystemu wysepki co roku odwiedzić ją może zaledwie 1000 turystów. Szczury stanowią zagrożenie, więc trzeba je wytępić. A wystarczy by się obudził wulkan Montecristo i byłoby po kłopocie!

Szary obłok nad wulkanem Turrialba/ Nyamuragira

2012-01-13T12:25:00.000-08:00

W czwartek 12 stycznia 2012 roku o 3 po południu wulkan Turrialba w Kostaryce wyemitował szary obłok gazu i popiołu poprzedzony przez hałasy dochodzące z wulkanu. W celu prewencyjnym Comisión Nacional de Emergencias (CNE) zarządziła 'żółty alarm' dla obszarów Turrialba, Jiménez i Alvarado. Turrialba w ciągu 3200 lat miał kilka silnych erupcji eksplozywnych oraz wiele małych erupcji freatycznych. Cztery pozostałe aktywne wulkany kostarykańskie to Irazu, Rincon de la Vieja, Arenal i Poas.

Od czasu rozpoczęcia przed 9 tygodniami erupcja wulkanu Nyamuragira w Kongo nadal trwa. Jakże cudownie byłoby się tam znaleźć (tak jak ten szczęśliwiec na zdjęciu) i poobserwować z bliska ów zapierający dech w piersiach wytrysk lawy. Fontanny lawy sięgają wysokości 100-150 metrów, rozżarzone bomby wulkaniczne są wyrzucane na wysokość 600 metrów, ma miejsce wylew lawy aa ze wschodniego otworu erupcyjnego.

Nowa wyspa na Morzu Czerwonym

2012-01-11T00:24:00.000-08:00

Erupcja Jebel Zubair na Morzu Czerwonym przyczyniła się do powstania nowej wysepki. Według naukowców zastygła ona solidnie, a co za tym idzie przetrwa. Powstała na północnym krańcu wysp Zubair 60 km od wybrzeża Jemenu formując się szybciej od działania erozji fal morskich. Jej obecne wymiary to 530 x 710 metrów czyli około 75 akrów zastygłej lawy i popiołu. Nie została jeszcze nazwana. Na zdjęciach NASA erupcje Jebel Zubair (7 stycznia 2012 roku) oraz Nyamuragira w Kongo (zwróćcie proszę uwagę na pięknie widoczne jezioro lawy w kraterze sąsiedniego wulkanu Nyiragongo).

Inne znane wulkaniczne wysepki powstałe w XX wieku to Anak Krakatau, Didicas i Surstey.

Najaktywniejsze wulkany na Ziemi - galeria

2012-01-09T06:02:00.000-08:00

Z racji na to, iż z niecierpliwością wyczekuje informacji o erupcjach wulkanów, a póki co niewiele się dzieje oto najaktywniejsze wulkany na Ziemi - skromny wykaz: nazwa, kraj położenia i odkąd trwa aktywność do dnia dzisiejszego.

1. Erebus (Antarktyda, Wyspa Rossa) - od 1972 roku
2. Sangay (Ekwador) - od 1934 roku
3. Soufriere Hills (Montserrat) - od 1995 roku
4. Fuego (Gwatemala) - od 1992 roku
5. Santa Maria (Gwatemala) - od 1922 roku
6. Popocatepetl (Meksyk) - od 2005 roku
7. Colima (Meksyk) - od 1997 roku
8. Kilauea (Hawaje) - od 1983 roku
9. Szywiełucz (Kamczatka) - od 1999 roku
10. Karymsky (Kamczatka) - od 2001 roku
11. Sakurajima (Japonia) - od 1955 roku
12. Suwanosejima (Japonia) - od 2004 roku
13. Bagana (Papua Nowa Gwinea) - od 2000 roku
14. Tinakula (Wyspy Solomona) - od 2008 roku
15. Ambrym (Vanuatu) - od 2008 roku
16. Yasur (Vanuatu) - od 1774 roku
17. Dukono (Halmahera, Indonezja) - od 1933 roku
18. Ibu (Halmahera, Indonezja) - od 2008 roku
19. Semeru (Jawa, Indonezja) - od 1967 roku
20. Nyiragongo (Kongo) - od 2002 roku
21. Erta Ale (Etiopia) - od 1967 roku
22. Stromboli (Włochy) - od 1934 roku, mówi się, że Stromboli jest aktywny od co najmniej 2500 lat

Warto wspomnieć także o wulkanach Poas, Batu Tara, Nevado del Huila, Kizimen i Villarica, których aktywność przy odrobinie szczęścia można zobaczyć na żywo.

Na zdjęciach od góry wulkany Tinakula, Stromboli, Szywiełucz, Soufriere Hills, Semeru, Sangay, jezioro lawy Nyiragongo, Nevado del Huila, krater indonezyjskiego Dukono i Bagana.

Hekla: Piekielne Wrota

2012-01-07T08:47:00.000-08:00

Hekla jest najsłynniejszym wulkanem Islandii. Obok Grimsvötn uchodzi także za najbardziej aktywny. To bardzo nieprzewidywalny, a co za tym idzie niebezpieczny wulkan. W ciągu godziny mają miejsce wstrząsy prekursorskie, ale są one na tyle słabe że niedostrzegalne dla człowieka. Dwie trzecie obszarów północnej Europy pokrywa popiół z erupcji Hekli. Wybuchy Hekli wyzwalają ogromne ilości gazowego fluoru, który masowo zabija owce. Obecny cykl erupcyjny Hekli rozpoczął się erupcją w 1947 roku o sile 4 w skali VEI. Od 1970 roku Hekla wybuchała co 10 lat włączywszy w to erupcję bliźniaczą w latach 1980 i 1981. Erupcje Hekli można podzielić na dwie fazy: 1) eksplozywną z ogromnym pióropuszem popiołu 2) lawową, w trakcie której otwiera się szczelina i wylewa lawa. Mogą występować również lahary, niszczące spływy piroklastyczne oraz wyrzucanie bomb wulkanicznych. W trakcie erupcji Hekli w 2000 roku lawa przebyła 3.5 km w ciągu zaledwie 15 minut. Masywna kolumna erupcyjna utworzyła się w ciągu 62 minut od momentu pierwszych sejsmicznych drgań. Od 2006 roku naukowcy zaobserwowali wzrost inflacji na wulkanie - początkowo pod Heklą w przynajmniej trzech komorach magmy. Od tego momentu inflacja jest ciągła. Późnym 2010 rokiem Hekla zaczęła być aktywna sejsmicznie. Dało się wyczuć zapach siarki, a studnie wokół wulkanu zaczęły wysychać. Statystycznie erupcja Hekli powinna już mieć miejsce - wulkanolodzy (podobnie jak meteorolodzy z pogodą) rzadko potrafią dokładnie przewidzieć wybuch wulkanu. W 2000 roku im się udało. Mieli szczęście. Gdybym miał się pobawić w proroka to przypuszczam, iż do erupcji Hekli dojdzie w tym roku. Lepiej zatem nie wspinać się na ten nieprzewidywalny wulkan. Możecie tego gorzko pożałować.

Kolejny indonezyjski wulkan niespokojny

2012-01-06T12:02:00.000-08:00

Chodzi o wulkan Lewotolo na wyspie Lembata (Indonezja). Z krateru wulkanu wydostają się białe obłoki sięgające wysokości 80 metrów, w powietrzu wyczuwalny jest odór siarki, a 500 ludzi mieszkających w pobliżu Lewotolo opuściło w popłochu swoje domy. Wulkan objęty został trzecim stopniem alarmu - czwarty jest najwyższy. Ostatnia eksplozywna erupcja Lewotolo miała miejsce w 1951 roku.

Trzecim stopniem alarmu objętych jest także 6 innych indonezyjskich wulkanów: Gamalama, Anak Krakatau, Papandayan, Karangetang, Ijen i Lokon-Empung.

Pakistan

2012-01-06T05:39:00.000-08:00

TOR ZAWAR - 29 stycznia 2010 roku doszło do erupcji szczelinowej, która zaskoczyła wulkanologów na całym świecie. Miała ona miejsce w rejonie Ziarat w pobliżu wioski Waam. Lokalny naukowiec doniósł o otwarciu się szczelin na zboczu nie-wulkanicznej góry Torghar - szczeliny najpierw emitowały gazy, a potem doszło do erupcji lawy. Potok lawy powędrował na odległość 8.2 metrów. Uformowany został niziutki stożek. Potok lawy był kompozycji trachybazaltowej i bazaltowo-andezytowej. Mieliśmy zatem do czynienia z pierwszą erupcją magmową na terenie Pakistanu, znanego raczej z licznych wulkanów błotnych. Sam jestem zaskoczony i nieco skofundowany, iż dowiedziałem się o niej dopiero teraz. Jedyne zdjęcie w sieci jakie udało mi się znaleźć przedstawia efuzję lawy Tor Zawar.

Erupcja wulkanu Callaqui w Chile?

2012-01-05T07:21:00.000-08:00

Według GVP (Global Volcanism Program) 2 stycznia 2012 roku pilot samolotu zaobserwował chmurę popiołu o wysokości 3 km nad wulkanem Callaqui w środkowym Chile. Satelity nie wykazały jednak jej obecności. Ostatnia freatyczna emisja popiołu z Callaqui miała miejsce w roku 1980. Prawdopodobnie była to pełna wigoru aktywność fumaroliczna.

Inny chilijski wulkan Lascar został objęty żółtym stopniem alarmu z uwagi na gwałtowny wzrost aktywności sejsmicznej. W ciągu ostatnich 26 godzin 300 trzęsień ziemi miało miejsce na wulkanie. Erupcja wulkaniańsko-pliniańska Lascar w 1993 roku była potężna - popiół z niej dotarł aż do Buenos Aires. Przygotowany jest plan ewakuacji ludzi na wypadek erupcji Lascar.

Pierwsza erupcja Etny w 2012 roku

2012-01-04T23:03:00.000-08:00

Dość długo kazała nam czekać Etna na nowy paroksyzm erupcyjny. Wczesnym rankiem 5 stycznia 2011 roku zaczęło się. Póki co bardziej dokładnych informacji brak, ale już widzę te piękne fontanny lawy z Nowego Południowo-Wschodniego Krateru. Aktualizacja w ciągu kilku następnych godzin.

Od ostatniego paroksyzmu erupcyjnego Etny minęło dokładnie 50 dni. Erupcja obejmowała wielogodzinne słabe eksplozje strombolijskie jako prekursory paroksyzmu, fontanny lawy z kilku otworów erupcyjnych z krateru oraz jego południowo-wschodnich i północnych zboczy, wylewy lawy oraz kolumnę erupcyjną sięgającą wysokości kilku kilometrów. Silny opad materiału piroklastycznego spowodował niewielkie spływy piroklastyczne. Południowe zbocza wulkanu przysypał opad popiołu i lapilli.

Erupcja Jebel Zubair na Morzu Czerwonym

2012-01-04T10:32:00.000-08:00

Wreszcie są! Pierwsze zdjęcia i filmy z erupcji wulkanu Jebel Zubair na Morzu Czerwonym. El Hierro wygląda przy niej dość niewinnie. Galeria przed Wami. Jestem coraz bardziej podekscytowany tą erupcją. To stuprocentowa erupcja typu Surstey formująca wyspę. Chmura popiołu sięga wysokości 1-1.5 km. Zastanawiam się kiedy Jebel Zubair stanie się bardziej medialny.

Sakurajima i liczby erupcji

2012-01-03T06:40:00.000-08:00

Japoński wulkan Sakurajima, który 1 stycznia 2012 roku przywitał kolejną erupcją w 2011 roku wybuchł 996 razy, z czego 994 z tych erupcji miały miejsce z krateru Showa, a zaledwie dwie z otworu erupcyjnego Minamidake. Położony na wysokości 800 metrów krater Showa po raz pierwszy od 58 lat uaktywnił się w czerwcu 2006 roku. Erupcje z krateru Showa są jednak póki co niewielkie i nie stwarzają zagrożenia dla mieszkańców prefektury Kagoshima. Chcecie trochę liczb i statystyki. Proszę bardzo.

Liczba erupcji Sakurajima w latach:

2011 - 996
2010 - 896
2009 - 548
1985 - 474 (rekord trzykrotnie pobity w ciągu trzech ubiegłych lat).

Nieźle, jak na jeden wulkan. :-) No, ale włoski Stromboli też nie próżnuje.

Na górnej archiwalnej fotografii silna erupcja Sakurajima w 1914 roku (skala VEI = 4)

Przebudzenie Laacher See?

2012-01-02T12:37:00.000-08:00

Czytam sobie kolejny histeryczny artykuł Daily Mail o budzącym się jakoby do życia 'superwulkanie'. Tym razem nie chodzi jednak o modny wśród współczesnych katastrofistów Yellowstone, ale o Laacher See w pobliżu Bonn w Niemczech. Do ostatniej kolosalnej erupcji Laacher See doszło 12 900 lat temu. Faktem jest, że na powierzchni jeziora można dostrzec bąbelki ditlenku węgla, tudzież kaldera jest aktywna sejsmicznie, ale to jeszcze nie świadczy o nadchodzącym armageddonie, bowiem emisja CO2 trwa w Laach Lake od wieków. No cóż, pismaki wszędzie szukają sensacji, a 'superwulkany' to dla nich wdzięczny temat. No i jeszcze islandzka Katla... wszyscy boją się Katli...

Słówko o Laacher See. Dlaczego uważam, że szanse na przebudzenie niemieckiej kaldery są zerowe? Przede wszystkim dlatego, że obszary wulkaniczne West Eifel i East Eifel obfitują w monogenetyczne otwory erupcyjne: w West Eifel jest to około 250 stożków scorii i maarów, natomiast w East Eifel, którego częścią jest Laacher See są to głównie małe monogenetyczne stożki scorii. Monogenetyczne czyli mogące wybuchnąć tylko raz! Owszem, w East Eifel są i większe kaldery (vide Laacher See, Reiden, Wehrer Kessel), lecz w przypadku Laacher See doszło do JEDNEJ erupcji 12 900 lat temu i żadnej innej po! Miała ona siłę 6 w skali VEI czyli nieco za małą aby określić Laacher See mianem superwulkanu. Supererupcja (Yellowstone, Taupo, Toba) ma siłę 8 w skali VEI i wtedy rzeczywiście byłby totalny kataklizm. Z drugiej strony media już nawet określają islandzką Katlę mianem superwulkanu - ręce opadają. Do przyszłej erupcji może dojść nie z Laacher See, ale z jakiegoś nowo uformowanego monogentycznego stożka - gdziekolwiek w East Eifel. Większe zagrożenie dla Europy widzę w aktywności sejsmicznej/ przebudzeniu Santorynu i Campi Flegrei, a nie w Laach Lake.

Brawa dla Daily Mail za najgłupszy artykuł pseudo-naukowy przeczytany w 2012 roku.

Trwa obława...

2012-01-02T06:16:00.000-08:00

...na Benjamina Coltona Barnesa, 24-letniego weterana wojny w Iraku, który wczoraj wieczorem w Parku Narodowym Rainier z zimną krwią zastrzelił 34-letnią Margaret Anderson, matkę dwójki dzieci i strażniczkę obsługi parku, gdy ta zatrzymała jego samochód do kontroli. W samochodzie Barnesa (na zdjęciu) odnaleziono broń palną i kamizelkę kuloodporną. Benjamin Colton Barnes ma przy sobie strzelbę AR-50 i kryje się w lasach na południowo-zachodnim zboczu majestatycznego wulkanu Mount Rainier. Chłopak jest także głównym podejrzanym w noworocznej strzelaninie w Skyway na południe od Seattle, w której poważnie ranne zostały dwie osoby. Obława trwa, ale morderca unika ścigających klucząc i wstępując/ występując do strumieni. 24-latek z tendencjami samobójczymi i depresją został wyszkolony w zakresie survivalu, także jest śmiertelnie niebezpieczny. Park został zamknięty dla zwiedzających. Poszukiwania zbiega trwają...

EDIT: Znaleziono ciało młodego mężczyzny leżące twarzą w śniegu w rejonie parku zwanym Narada Falls. Zwłoki wymagają identyfikacji, choć zapewne jest to Benjamin Colton Barnes. Uciekając przed siłami SWAT-u prawdopodobnie zapadł się w sięgającą piersi śnieżną zaspę. Tak, to on. Pokonał go Mount Rainier.

Witamy w 2012 roku.

Happy New Year!

2011-12-31T03:49:00.000-08:00

Niebawem zacznie się 2012 rok. Na pewno przyniesie on nowe erupcje wulkanów i inne naturalne kataklizmy. Wydaje mi się, że będzie on pod tym względem równie ciekawy i interesujący co poprzedni, choć raczej nie oczekuje supererupcji Yellowstone. Zakładając niniejszy blog chciałem opisać wszystkie czynne i drzemiące wulkany na Ziemi. Udało mi się to w 80%, gdyż na opisanie czeka wciąż co najmniej setka (jeśli nie więcej) nie posiadająca żadnych zdjęć (np. aleucki Sergief czy liczne wulkany kamczackie). W 2012 roku będę pisał rzadziej skupiając się raczej na niusach i ciekawostkach. Moim czytelnikom życzę wszystkiego najlepszego w 2012 roku. Podróżujcie po świecie i wspinajcie się po wulkanach. Tyle ode mnie.

Na zdjęciu piękno nowozelandzkiego wulkanu Ngauruhoe.

Chmura popiołu z wulkanu Cleveland

2011-12-29T13:16:00.001-08:00

Zdjęcia satelitarne uchwyciły chmurę popiołu na wysokości 15 000 stóp pochodzącą z wulkanu Cleveland (Aleuty) w pobliżu społeczności Nikolski. Dane satelity wskazują, że doszło do pojedynczej eksplozji wulkanu, lecz może dojść do kolejnych nagłych wybuchów produkujących obłoki popiołu. Warto od czasu do czasu monitorować stan aktywności Cleveland za pośrednictwem AVO.

Nowa wysepka na Morzu Czerwonym

2011-12-29T00:30:00.000-08:00

19 grudnia 2011 roku doszło do wulkanicznej erupcji w wulkanicznej grupie Jebel Zubair: wysepkach wyrastających z wulkanu tarczowego na Morzu Czerwonym. Satelity widziały emisję dwutlenku siarki 20 grudnia i 22 grudnia, co świadczyło o aktywności wulkanicznej. 23 grudnia pojawiła się nowa wysepka zbudowana z luźnego wulkanicznego gruzu. Pojawiła się nad wyraz szybko i ciekawy jestem czy równie szybko zniknie zniszczona przez morskie fale.

Zainstalowany w Barangay San Roque przechyłomierz do monitorowania aktywności sejsmicznej i wulkanicznej filipińskiego wulkanu Mayon został ukradziony. Naukowcy PHIVOLCS w Obserwatorium Wulkanicznym Mayon apelują o jego zwrot.

No i muzyczna ciekawostka na sam koniec. Chcecie posłuchać ambientowych infra-dźwięków wulkanicznych - o bardzo niskiej częstotliwości (od 20 herców do 0.0001 herców). Zapraszam tutaj:

http://soundcloud.com/isoundhunter/sets

Na fotografiach malowniczy wulkan Mayon, wyspa wulkaniczna Surstey oraz zdjęcie NASA przedstawiające wysepkę na Morzu Czerwonym.

Link do video erupcji Jebel Zubair:

http://bcove.me/x9bqierf

Lahary z wulkanu Gamalama...

2011-12-28T07:19:00.005-08:00

...zabijają cztery osoby. Dni obfitych deszczów spowodowały zejście ze zbocza wulkanu Gamalama na wyspie Ternate śmiercionośnych laharów, które dotarły do jednej z wiosek u jego podstawy i uśmierciły 4 osoby, a co najmniej tuzin zostało przewiezionych do szpitala ze złamaniami kości i urazami głowy. Ponad 1000 mieszkańców w popłochu opuściło swoje domostwa. Mieszkanie pod wulkanem nie zawsze popłaca. No cóż, mieć takiego kłopotliwego sąsiada...

Niespodziewana erupcja Lokon-Empung

2011-12-27T00:59:00.000-08:00

Wczoraj 26 grudnia 2011 roku doszło do niespodziewanej erupcji wulkanu Lokon-Empung na wyspie Sulawesi (Indonezja). Erupcja miała miejsce o 3.07 w nocy lokalnego czasu. Wywołała panikę wśród ludzi. Popiół opadł na dwie okoliczne wioski. Erupcja zakończyła się nad ranem.

W ciągu ostatnich 2 tygodni abnormalną aktywność wykazuje wulkan Bulusan (Filipiny). Odnotowano na nim 10 trzęsień ziemi. Wulkan monitorują filipińscy geolodzy.

Na zdjęciu erupcja Lokon-Empung w 1986 roku.

2011 - El Hierro, Nyamuragira, Tungurahua i Hudson

2011-12-26T08:29:00.000-08:00

W 2011 roku obudziły się wulkany w Afryce. Najbardziej frustrująca była dla mnie erupcja wulkanu Nabro z czerwca 2011 roku w Erytrei. Frustrująca, bowiem poza zdjęciami satelitarnymi nie ma w sieci żadnych fotografii tejże. Wylew lawy z Nabro osiągnął długość 15 km. 6 listopada 2011 roku doszło do bocznej erupcji szczelinowej wulkanu Nyamuragira w Kongo. Erupcja ta (z tego co się orientuję nadal trwająca) była niezwykle fotogeniczna z uwagi na sięgające wysokości 400 metrów fontanny lawy, a wycieczka by ją zobaczyć kosztowała 220 euro od osoby.

27 października w Chile doszło do umiarkowanej erupcji wulkanu Hudson, dość szybko zakończonej. Zarządzono ewakuację mieszkańców pobliskich terenów. Pod koniec listopada tego roku obudził się czynny wulkan Tungurahua w Ekwadorze wyrzucając ponad krater lawę i rozżarzone fragmenty skał.

Lecz najwięcej mówiło się o podmorskiej erupcji szczelinowej El Hierro (Wyspy Kanaryjskie). Miała ona doprowadzić do powstania nowej wysepki, co jednak dotąd nie miało miejsca. O El Hierro pewnie jeszcze usłyszymy w nadchodzącym 2012 roku...

To by było na tyle. O aktywności innych wulkanów celowo nie wspominam, bo wszystkie były już wcześniej opisane - vide Karymsky, Kizimen, Szywiełucz, Sakurajima, Jebel Zubair, Soputan, Telica, Karangetang, Stromboli, Rincon de la Vieja, Pagan, Bagana, Manam, Fuego, Popocatepetl itd. Miała także miejsce erupcja, której nie było - ze stożka Pisgah Crater.

Na zdjęciach:
1. obłoki pary z wulkanu Hudson - 27 października 2011 roku
2. rozżarzone piroklasty na powierzchni morza El Hierro - 15 października 2011 roku
3. fontanny lawy Nyamuragira - 16 listopad 2011 roku
4. erupcja wulkanu Tungurahua - 4 grudzień 2011 roku

2011 - Etna i Kilauea

2011-12-26T00:58:00.000-08:00

Etna i Kilauea są niesamowicie aktywne. Kilauea na Hawajach jest w stanie efuzyjnej erupcji od 1983 roku produkując przepiękne wylewy lawy. Etna w 2011 roku miała 18 paroksyzmów erupcyjnych - jakoś zamilkła w grudniu... może to cisza przed burzą. Kilka zdjęć obrazujących erupcje AD 2011 obu słynnych wulkanów.

Na zdjęciach: 1) szczelina Kamoamoa pomiędzy kraterami Pu`u `O `o i Napau w dniach 6-7 marca 2011 roku
2) Etna w trakcie paroksyzmów z dnia 30 lipca 2011 roku i 6 sierpnia 2011 roku

2011 - Bromo, Bulusan, Lokon-Empung

2011-12-25T09:57:00.000-08:00

W 2011 roku miały miejsce erupcje indonezyjskich wulkanów Bromo (Jawa) i Lokon-Empung (Sulawesi) oraz filipińskiego Bulusan. Aktywność sejsmiczna wulkanu Tambora na wyspie Sumbawa nie doprowadziła do erupcji, której się obawiano. Wszystkie erupcje na zdjęciach wraz z datami zrobienia fotografii.

Bulusan - 21 luty 2011 roku
Bromo - 28 stycznia 2011 roku
Lokon-Empung - 17 lipca 2011 roku

Jak co roku aktywność erupcyjną i sejsmiczną wykazywał wulkan Anak Krakatau w Cieśninie Sundajskiej. 2012 rok w tym zakresie na pewno nie będzie obfitował w zmiany. Na fotografii widok na Anak Krakatau z powietrza.

2011 - Puyehue-Cordón Caulle

2011-12-25T02:55:00.000-08:00

Od 4 czerwca 2011 roku po wzmożonej aktywności sejsmicznej trwa erupcja wulkanu Puyehue-Cordón Caulle w Chile. Tego samego dnia chmura popiołu nad wulkanem sięgnęła wysokości 10 km. Ewakuowano 600 mieszkańców okolic wybuchającego wulkanu, popiół opadł na Bariloche w Argentynie. Wojska argentyńskie zostały wysłane do pomocy w usuwaniu popiołu. Od bez mała pół roku Puyehue-Cordón Caulle pozostaje aktywny co rusz zakłócając transport lotniczy nad Chile i Argentyną. Erupcja Puyehue-Cordón Caulle miała miejsce po 51 latach uśpienia. Przeczucie mi mówi, że wulkan nadal będzie wykazywał aktywność erupcyjną w 2012 roku.

2011 - Grímsvötn

2011-12-24T06:24:00.000-08:00

21 maja 2011 roku spragnione mocnej sensacji i globalnego kryzysu ekonomicznego media znowu podniosły szum obwieszczając, że na Islandii doszło do erupcji wulkanu Grímsvötn. W ciągu godziny kolumna erupcyjna sięgnęła wysokości 11 km. Panicznie obawiano się powtórki z paraliżu komunikacji lotniczej z kilku dni końcówki kwietnia 2010 roku po erupcji wulkanu Eyjafjallajökull. Tak źle wszak nie było... Mimo wszystko w ciągu tych czterech dni erupcji Grimsvötn jeszcze nigdy nie miałem tak silnego ruchu na blogu jak wtedy. Ponad 1000 wejść codziennie. Dlatego żałuję, że ta obiecująca erupcja tak szybko się skończyła...

Z okazji Świąt wszystkiego dobrego dla moich czytelników. Dbajcie o siebie i o Wasz rozwój intelektualny.

2011 - Kirishima (Shinmoedake)

2011-12-23T02:39:00.000-08:00

W związku z tym, że zbliża się koniec roku i nic nie zapowiada już jakiejś większej erupcji (chociaż któż to wie?) pora zatem przypomnieć najważniejsze wybuchy wulkanów AD 2011. Było kilka ciekawych erupcji. 28 stycznia 2011 roku wybuchł stożek Shinmoedake - jeden z wielu otworów erupcyjnych wulkanu Kirishima. Eksplozywna erupcja sparaliżowała prefektury Miyazaki i Kagoshima. Ewakuowano wszystkich mieszkańców w promieniu 2 km od wulkanu. Galeria tej erupcji przed Wami.

Bárðarbunga/ Ijen/ Santoryn

2011-12-21T11:43:00.000-08:00

W nocy 21 grudnia 2011 roku miał miejsce niewielki rój trzęsień ziemi na islandzkim stratowulkanie Bárðarbunga (2009 m). Jest to oznaka ruchu magmy pod Bardarbunga. Wulkanolodzy twierdzą, że pomiędzy Bárðarbunga a pobliskim wulkanem Grimsvötn istnieje wzajemna interakcja. Ostatni epizod erupcyjny Bardarbunga miał w roku 1903 - erupcja wulkanu w roku 1477 wyprodukowała gigantyczny wylew lawy (21 km kwadratowych).

Trzeci stopień alarmu dla jawajskiego wulkanu Ijen. Kwaśne jezioro w dniu 17 grudnia zmieniło barwę z jasno-zielonego na białe. Intensywny zapach siarki spowodował konieczność zakładania masek gazowych. Strefa zagrożenia dla Ijen została zwiększona z 1 km do 1.5 km.

Aktywny sejsmicznie pozostaje grecki Santoryn. Czyżby w dalszej perspektywie doszło do erupcji wulkanicznej w Grecji?

Tajemnicza erupcja w Jemenie? / El Hierro

2011-12-19T23:56:00.000-08:00

Moje przypuszczenia okazały się przedwczesne. Pomijając to co poprzednio napisałem o El Hierro erupcja podmorskiego wulkanu trwa, choć jest słaba. Plama na oceanie nadal jest widoczna i migruje z prawa na lewo, choć gdy zerkałem ostatnio na kamerę nie było żadnej aktywności. Notuje się słabe harmoniczne drgania. Czas pokaże, czy wydarzy się coś przykuwającego uwagę.

W poniedziałek 19 grudnia 2011 roku rybacy z portowego miasta Salif zaobserwowali erupcję wulkaniczną na Morzu Czerwonym. Miała ona miejsce w pobliżu wyspy Saba. Widziano fontanny lawy tryskające na wysokość 20-30 metrów. Nad Jemenem unosi się mała chmura dwutlenku siarki. Być może chodzi o przebudzenie wulkanu Jebel Al Tair, który ostatni raz wybuchł w latach 2007-08 zabijając 7 żołnierzy z Jemenu. Chociaż najbliżej wyspy Saba znajduje się wulkan Jebel Zubair i w to jego pobliżu doszło do erupcji, która prawdopodobnie już się zakończyła.

EDIT: Według GVP do podmorskiej erupcji wulkanicznej doszło pomiędzy wyspami Haycock i Rugged blisko północnego krańca grupy Jebel Zubair.

Na zdjęciach erupcja na Morzu Czerwonym (Jebel Al Tair - 2007/08) oraz stożki wulkaniczne w Jemenie.

Vanuatu

2011-12-19T08:03:00.000-08:00

MOTA LAVA - Północne wyspy Banksa (Vanuatu) - wyspa Mota Lava (Motlav) o długości 12 km składająca się z co najmniej 5 bazaltowych stratowulkanów zwieńczonych dwoma dobrze zachowanymi holoceńskimi stożkami piroklastycznymi: Tuntog na południowo-zachodnim krańcu wyspy z kraterem o szerokości 500 metrów oraz Vetnam w centrum wyspy. Ostatnia erupcja na Motlav 300 000 lat temu.

Boliwia

2011-12-19T07:45:00.000-08:00

SACABAYA - Znany także pod nazwą Tambo Quemado stożek żużlowy Sacabaya (4215 m) znajduje się w zachodniej Boliwii 26 km od granicy z Chile. Na południowym krańcu wierzchołka posiada najmłodszy krater z kopułą lawową. Wulkan jest aktywny fumarolicznie, data ostatniej erupcji nieznana.

Boliwia

2011-12-19T07:30:00.000-08:00

NEVADO ANALLAJSI - Andezytowo-dacytowy stratowulkan Nevado Anallajsi o wysokości 5750 metrów znajduje się w zachodniej Boliwii. Na północnym zboczu wulkanu rozciąga się morfologicznie młody wylew lawy. Data ostatniej erupcji nieznana.

Kamczatka

2011-12-19T04:30:00.001-08:00

SHISHEL - Rozległy wulkan tarczowy Shishel (2525 m) z lodowcem na wierzchołku zlokalizowany w centralnej Kamczatce. Na południe i na południowy zachód od wulkanu znajdują się niskie stożki żużlowe. Ostatnia erupcja w roku 550 p.n.e.

Kamczatka

2011-12-19T04:20:00.000-08:00

ROMANOVKA - Romanovka (1442 m) to niewielki stratowulkan znajdujący się w środkowej Kamczatce na północ od rzeki Kozyrevska. Po obu stromach rzeki odnajdziemy wylewy lawy oraz stożki żużlowe. Daty erupcji nieznane.

Umiera Kim Dzong-Il

2011-12-18T21:52:00.000-08:00

Chyba najlepszy nius, jaki przeczytałem w tym miesiącu. Warto było wstać o 5.30 rano. Korea Północna twierdzi, że Kim Dzong-Il urodził się na wulkanie Baitoushan (inne nazwy: Baekdu, Chiangbai, Pektu-san). Korea Północna i Chiny dzielą wulkan, a granica przebiega na Niebiańskim Jeziorze (Lake Tianchi). Ciekawe, czy komuniści z Korei Północnej urządzą swemu liderowi uroczysty pogrzeb na Baekdu. Być może urna z prochami przywódcy trafi do krateru? Wiem, że Kim Dzong-Il wizytował koreański wulkan wiele razy, co nie dziwi bo to cholernie malownicze miejsce. Na wulkanie stacjonowały także oddziały guerilla Kim Il-Sunga. Po trzęsieniu ziemi w Japonii w marcu 2011 roku władze Korei Północnej poprosiły naukowców z Korei Południowej o współpracę w zakresie monitorowania wulkanu, który może się przebudzić w każdej chwili. Czemu? Bo chociażby co roku centralna sekcja wulkanu podnosi się o 3 mm, co sugeruje ruch magmy pod wulkanem. Przypominam, że erupcja Bakedu w roku 1000 (± 40 lat) miała furię erupcji Tambora w roku 1815 (7 w skali VEI). Do innych erupcji wulkanu doszło w latach 1597, w czerwcu 1668 roku, 9 czerwca 1702 roku, 1898 i w kwietniu 1903.

Płonący krater w Turkmenistanie

2011-12-18T04:45:00.000-08:00

W Turkmenistanie jedną z atrakcji turystycznych jest ogromna dziura w ziemi zwana Wrotami Piekieł. Od 40 lat bez przerwy płonie w niej ogień. W 1971 roku grupa rosyjskich archeologów prowadząca odwierty w rejonie wioski Darvaza doprowadziła do przerwania skał i uwolnienia wielkiej ilości metanu. Ziemia się osunęła i powstał krater: aby wypalić gaz naukowcy podpalili dziurę i... ogromne złoża metanu płoną po dziś dzień. Widok jest doprawdy niesamowity.

Har Togoo w Mongolii

2011-12-18T04:22:00.000-08:00

W grudniu 2002 roku media rosyjskie i mongolskie informowały o zagadkowych przejawach aktywności mioceńskiego wulkanu tarczowego Har Togoo (1750 m) zlokalizowanego w centralnej Mongolii. Te oznaki to ciągły akustyczny hałas oraz obłoki bezbarwnego gazu. Har-Togoo w języku mongolskim znaczy tyle, co 'czarne naczynie'. Według wierzeń i podań miejscowych wulkan zamieszkiwał smok. Świstaki od pięciu lat uciekały z jego okolic. Abnormalna aktywność termalna i sejsmiczna Har Togoo została przebadana przez rosyjskich naukowców. Jednak w lipcu 2003 roku wyziewy gazu z trzech otworów ustały...

Węże Gunung Api

2011-12-17T04:17:00.000-08:00

Nieopodal wulkanicznej wysepki (stratowulkanu) Gunung Api w wodach Morza Banda pływają setki jadowitych węży. Poruszają się w grupach niesamowicie płynnymi ruchami polując na ryby w pobliżu morskich raf. Wobec zbliżających się amatorów nurkowania nie wykazują agresji, jedynie ciekawość, o czym świadczą powyższe zdjęcia. Od czasu do czasu wynurzają się z morskiej toni, by zaczerpnąć oddechu. Zdjęcia morskich węży wykonane przez profesjonalnych płetwonurków robią wrażenie.

Koniec erupcji El Hierro? / Ijen

2011-12-16T22:47:00.000-08:00

Wygląda na to, że podmorska erupcja El Hierro się kończy. Kamery od kilku dni nie pokazują 'jacuzzi' na powierzchni wody, nie widać plam erupcyjnych, zmalała liczba harmonicznych wstrząsów. Być może podmorska erupcja wkracza w nową fazę pauzując, być może to już jej koniec. Nadal obowiązuje strefa zagrożenia na wypadek wznowienia aktywności erupcyjnej. Podmorska erupcja El Hierro trwała kilka miesięcy nie wyrządzając większych szkód. Zginęło trochę ryb. To wszystko. Czyżby czas powiedzieć "Żegnaj, El Hierro?".

Jawajski wulkan Ijen aktywny sejsmicznie. W dniach 8-13 grudnia 2011 roku odnotowano na nim harmoniczne wstrząsy oraz 77 płytkich wstrząsów wulkanicznych. W dniach 1-13 grudnia zaobserwowano brązowo-białe emisje do wysokości 50-200 metrów. Wulkan objęty został drugim stopniem alarmu. Dostęp do niego jest tym samym ograniczony: zarówno dla turystów, którzy chcieliby zobaczyć malownicze jezioro kwasu jak i dla miejscowych wydobywców siarki.

Lawa ze stożka Pu‘u ‘Ō‘ō dociera do oceanu

2011-12-15T10:05:00.000-08:00

Lawa ze stożka Pu‘u ‘Ō‘ō - otworu erupcyjnego hawajskiego wulkanu tarczowego Kilauea dociera do oceanu. Już kilka strumieni lawy toczy walkę z wodnym żywiołem. Obłoki pary i kropelki kwasu powstające przy kontakcie lawy z wodą mogą być szkodliwe dla obserwatorów. W West Ka‘ili‘ili przy skalnym klifie tworzona jest lawowa delta. Widok jest zapewne niesamowity!

Argentyna

2011-12-15T09:15:00.000-08:00

CRATER BASALT - Wulkaniczny obszar Crater Basalt w północnym rejonie argentyńskiej Patagonii pokrywa obszar blisko 700 km kwadratowych. Obejmuje 9 stożków żużlowych, które wyprodukowały bazaltowe, bazanitowe i trachybazaltowe wylewy blokowej lawy. Stożek żużlowy Cerro Fermin (1159 m) wyprodukował sześć wylewów lawy, Pinchuleu (1005 m) cztery wylewy lawy. Częściowo zerodowany Cerro Ventana wyprodukował siedem wylewów lawy. Stożek scorii Cerro Volcan (1025 m) posiada krater o szerokości 100 metrów i głębokości 30 metrów. Cerro Negro o wysokości 1359 metrów jest najwyższym wulkanem Crater Basalt i wyprodukował cztery wylewy blokowej lawy.

Aktywność sejsmiczna wulkanów Gareloi i Sorik Marapi

2011-12-15T01:50:00.000-08:00

Pierwszy nius trochę spóźniony, ale z uwagi na to, że erupcje niektórych wulkanów na Alasce przechodzą kompletnie niezauważone zamieszczam go na blogu. 5 grudnia 2011 roku odnotowano silne harmoniczne wstrząsy na aleuckim wulkanie Gareloi. Erupcje wulkanów aleuckich są rzadko zaobserwowane z uwagi na brak dobrej widoczności, osamotnienie tychże oraz niską populację. Erupcja/ekstruzja kopuły lawowej w kraterze wulkanu Cleveland została zauważona przez satelitę, co (jak wiadomo) jest kosztowne. Ciekawi mnie, czy do erupcji Gareloi doszło/dojdzie? Chyba muszę napisać do AVO...

12 grudnia 2011 roku wulkan Sorik Marapi (nie mylić z jawajskim Merapi) na Sumatrze był nad wyraz aktywny sejsmicznie - odnotowano na nim 43 wulkaniczne wstrząsy. W razie ewentualnej erupcji Sorik Marapi zagrożenie dla życia ludzkiego mogą stanowić lahary i spływy piroklastyczne. Na Sumatrze znajduje się również wulkan Marapi.

Wreszcie 14 grudnia 2011 roku doszło do trzęsienia ziemi o sile 7.1 w pobliżu (13.5 km na południowy wschód) obszaru geotermalnego Koranga (opisywanego przeze mnie na blogu), gdzie nielegalnie eksploatuje się złotonośne złoża.

Na zdjęciach wulkany Gareloi i Sorik Marapi oraz obszar geotermalny Koranga.

Antarktyda

2011-12-15T01:39:00.000-08:00

COULMAN ISLAND - Wyspa Coulman na Morzu Rossa jest skuta lodem i składa się z kilku nakładających się na siebie wulkanów tarczowych. Kaldera Coulman o szerokości 4.8 km i głębokości 701 metrów znajduje się na południowym krańcu wyspy. Najwyższy punkt wyspy mierzy 1998 metrów. Odnajdziemy na wyspie także liczne stożki żużlowe i pierścienie tufu. Wyspę zamieszkują pingwiny cesarskie. Data ostatniej erupcji nieznana.

Antarktyda

2011-12-15T00:54:00.000-08:00

MOUNT MORNING - Wygasły i skuty lodem wulkan tarczowy o wysokości 2723 metrów na południowy wschód od południowego krańca masywu wulkanicznego Royal Society Range. Posiada kalderę o wymiarach 4.9 x 4.1 km oraz liczne pasożytnicze stożki żużlowe i kopuły lawowe na zboczach. Ostatnia aktywność wulkaniczna 1.2-1 milion lat temu.

Uganda

2011-12-15T00:25:00.000-08:00

KYATWA - Obszar wulkaniczny Kyatwa (inna nazwa Ndale) jest zlokalizowany w zachodniej Ugandzie na wschód od gór Ruwnezori mniej więcej w połowie pomiędzy jeziorami Edward i Albert. Obejmuje wygasłe stożki tufowe i maary.

Lawa karbonatytowa i Ol Doinyo Lengai

2011-12-14T12:54:00.000-08:00

Ol Doinyo Lengai w Tanzanii jest jedynym czynnym karbonatytowym wulkanem na Ziemi. Temperatura lawy Lengai wynosi zaledwie 500-600 stopni Celsjusza, co sprawia, że lawa w blasku promieni słonecznych jest czarna. Dla porównania temperatura 'zwykłej' lawy bazaltowej wynosi 1100 stopni Celsjusza. W nocy lawa karbonatytowa z Ol Doinyo Lengai mieni się na czerwono. Wkrótce po erupcji wylewy karbonatytowej lawy krzepną i wskutek reakcji z atmosferyczną wodą stają się białe. Obok Dallol w Etiopii Ol Doinyo Lengai zasługuje na miano najdziwniejszego wulkanu na Ziemi.

Nigeria

2011-12-14T12:49:00.000-08:00

BIU PLATEAU - Płaskowyż Biu w północno-wschodniej Nigerii składa się z bazaltowych wylewów lawy oraz ze stożków żużlowych z dobrze zachowanymi kraterami. Najwyższe punkty Biu Plateau to Wade Hill (775 m) i Wiga Hill (800 m). Erupcje wulkaniczne w Biu miały miejsce 840 000 lat temu.

Kongo

2011-12-14T11:36:00.000-08:00

MA-YA-MOTO - 27 km na południe od jeziora Albert na wysokości 950 metrów znajduje się obszar hydrotermalny Ma-ya-moto. Obejmuje on gorące źródła i aktywne fumarole. 29 stycznia 2010 roku 17 km na północny zachód od Ma-ya-moto miało miejsce trzęsienie ziemi o sile 5.1. Data ostatniej erupcji nieznana.

Trzęsienie ziemi na wulkanie Kolumbo

2011-12-14T09:34:00.000-08:00

Podmorskim wulkanem Kolumbo zlokalizowanym 8 km na północny wschód od wyspy Santoryn targnęło trzęsienie ziemi o sile 3.2. To najsilniejszy wstrząs sejsmiczny w ciągu ostatnich kilku miesięcy. Poprzedzona wzmożoną aktywnością sejsmiczną erupcja Kolumbo we wrześniu 1650 roku spowodowała opad popiołu nawet w Turcji i uformowała wysepkę. Powstało niszczące tsunami. Siarkowodór H2S oraz inne toksyczne gazy uśmierciły wówczas 25 ludzi na wyspie Santoryn.

El Hierro update

2011-12-13T09:12:00.000-08:00

Podmorska erupcja El Hierro nie przygasa. Budowany jest stożek żużlowy. Jeśli El Hierro będzie wybuchał wystarczająco długo to powstanie wysepka uformowana z tufu wulkanicznego. Co ciekawe, trzęsienia ziemi przestały mieć miejsce w północnej części El Hierro, co oznacza że może rozpoczęła się tam głęboko pod wodami oceanu kolejna erupcja. Zdjęcia z 4 grudnia 2011 roku.

Krater Pico del Teide

2011-12-11T09:37:00.000-08:00

Wszyscy co już byli bądź dopiero wybierają się na Teneryfę wiedzą że dotarcie do krateru Pico del Teide wymaga uzyskania pozwolenia władz Parku Narodowego. Wpuszczają dziennie 200 osób, po 50 od 9 do 17. Nie miałem pozwolenia na właściwy dzień wspinaczki, ale do krateru Pico del Teide i tak dotarłem mając gdzieś ograniczenia. To była spontaniczna decyzja. Musiałem dotrzeć do krateru i porobić zdjęcia. Krater jest niewielki, 80 metrów szerokości, pokłady siarki na jego powierzchni oraz lekkie wyziewy fumaroliczne.

Pico del Teide

2011-12-11T09:26:00.000-08:00

Nie ukrywam, że mój cel wyprawy na Teneryfę. Cel został osiągnięty. Widok na stratowulkan z powietrza, z Icod de los Vinos oraz z kaldery. Niestety na zdobycie Pico Viejo nie starczyło czasu. Może innym razem.

Kaldera Las Cañadas

2011-12-11T09:06:00.000-08:00

Około 220-160 000 lat temu wierzchołek ancestralnego wulkanu Las Cañadas I zapadł się tworząc gigantyczną kalderę Las Cañadas. Wymiary kaldery 16 x 9 km. Ostatnia erupcja w kalderze związana ze stratowulkanami Pico del Tedie/Pico Viejo nastąpiła w roku 1798. Jej miejsce: otwór erupcyjny Narices del Teide albo z Chahorra na zachodnim zboczu Pico Viejo. Miała w dużej mierze charakter strombolijski z obfitymi wylewami lawy aa.

Garachico na Teneryfie

2011-12-11T08:39:00.000-08:00

W maju 1706 roku po kilku trzęsieniach ziemi na wzgórzach dystryktu Garachico utworzyła się szczelina erupcyjna tworząca stożek Montaña Negra. W ciągu zaledwie kilku godzin wylewy lawy pogrzebały wioskę El Tanque i część portowego miasta Garachico wraz z wybrzeżem. Tydzień później kolejny wypływ lawy zniszczył wioskę San Juan de Reparo i dokończył dzieła zniszczenia w Garachico. Wizytując Garachico warto pospacerować między naturalnymi basenami wodnymi utworzonymi w tracie erupcji z 1706 roku przez potoki lawy. Niektórzy zażywają w nich nawet kąpieli.

Erebus - piękno lodowatego piekła

2011-12-10T23:38:00.000-08:00

Od dawna fascynował mnie najbardziej aktywny wulkan Antarktydy - Erebus na wyspie Rossa. Erebus jest klasyfikowany jako poligenetyczny stratowulkan, a to oznacza, iż jego dolna połowa stanowi tarczę, a górna strato-stożek. W kraterze tego olbrzyma (3794 metry wysokości) znajduje się aktywne jezioro lawy - monitorowane od 1972 roku. Jego aktywność obejmuje umiarkowane eksplozje oraz erupcje strombolijskie z bombami wulkanicznymi wyrzucanymi ponad krawędź krateru. Lecz już w momencie odkrycia w 1841 roku przez Sir Jamesa Clarka Rossa wulkan był w stanie erupcji. Wyspa Rossa jest uformowana przez cztery wulkany, z których jedynie Erebus uchodzi za czynny. Obecnie na wyspie znajdują się nowozelandzka baza Scott i amerykańska stacja badawcza McMurdo.

Powrót z Teneryfy plus wulkaniczne niusy

2011-12-10T12:26:00.000-08:00

Wróciłem z Teneryfy. Podstawowy cel został zrealizowany: wspinaczka na Pico del Teide. Galeria z Parku Narodowego Pico del Tiede, Garachico plus wulkaniczne stożki Teneryfy wkrótce, teraz zajmiemy się niusami wulkanicznymi z tygodnia mojej absencji.

Wieczorem o 11 lokalnego czasu 5 grudnia 2011 roku obudził się wulkan Gamalama na indonezyjskiej wyspie Ternate. Gamalama jest bardzo aktywnym wulkanem - ostatnia jego niewielka erupcja miała miejsce w 2007-08 roku. Popiół z erupcji pokrył wyspę Ternate. 4 grudnia 2011 roku odnotowano 47 płytkich trzęsień ziemi na wulkanie. Erupcja Gamalama wyprodukowała lahary - mobilne masy błota o konsystencji cementu oraz małe gorejące chmury. Mimo wszystko nie miała miejsca masowa ewakuacja ludzi.

Inny indonezyjski wulkan Sundoro został objęty 6 grudnia drugim stopniem alarmu po stwierdzeniu wzrostu jego aktywności sejsmicznej. 2 kilometrowa strefa zagrożenia rozciąga się wokół wulkanu. Ostatnia erupcja tego jawajskiego wulkanu miała miejsce w 1971 roku.

Zintensyfikowała się aktywność erupcyjna wulkanu Tungurahua w Ekwadorze. Chmury erupcyjne nad wulkanem sięgają wysokości 3-5 km. Mają miejsce niewielkie spływy piroklastyczne, a popiół opada na pobliskie wioski Palitahua, Runtún, Cusúa, Pillate i Juive.

Erupcja wulkanu błotnego na Tajwanie

2011-12-02T19:34:00.000-08:00

Tajwańska kopuła mułowa Wandan wybuchła w piątek po roku uśpienia wyrzucając muł na wysokość do 2 metrów. Znajdujący się w prowincji Pingtung wulkan błotny jest jednym z 17 w Tajwanie. Mieszkańcy widzieli buchające na skutek spalania gazów płomienie. Muł ochlapał groby na publicznym cmentarzu i pole kukurydzy. Erupcja miała miejsce na południe od miasta Wandan.

1991: erupcja globalna - Pinatubo

2011-12-02T05:50:00.000-08:00

Erupcja wulkanu Pinatubo z dnia 15 czerwca 1991 roku miała wymiar globalny. Po pierwsze, była ona wielkim sukcesem w zakresie monitorowania aktywności wulkanicznej - dzięki pracy wulkanologów uniknięto hekatomby ofiar i zniszczeń. Po drugie, erupcja Pinatubo spowodowała trwający przez 4-5 lat tzw. efekt 'Pinatubo' przejawiający się w ochłodzeniu ziemskiego klimatu. Staranne monitorowanie wulkanu przed jego finalną fazą erupcyjną przyczyniło się do ocalenia tysięcy istnień ludzkich i zaoszczędzenia sumy ponad 56 milionów dolarów. Erupcja wulkanu Pinatubo miała siłę kataklizmu - 6 w skali VEI. Była to najpotężniejsza erupcja XX wieku obok erupcji Santa Maria (Gwatemala, 1902 rok) i Katmai/ Novarupta (Alaska, 1912). W czasie jej trwania wyrzuconych zostało 10 km sześciennych tefry. Ogromne ilości dwutlenku siarki (w dniach 15-16 czerwca 1991 roku 18 500 kiloton) dostało się do górnej atmosfery blokując promienie słonecznie, które przestały docierać do powierzchni Ziemi. Globalny klimat uległ oziębieniu o 0.25 stopni Celsjusza. Lahary po erupcji miały miejsce na długo po jej zakończeniu. Obecnie nowy krater wulkanu Pinatubo wypełnia jezioro kraterowe - popularny cel wycieczek turystycznych. Patrząc z perspektywy czasowej kolosalne erupcje Pinatubo miały miejsce w niezwykle długich, sięgających tysięcy lat interwałach czasowych. Zatem prędko ta bestia się nie rozbudzi, choć nigdy nie mów nigdy. 15 czerwca został na Filipinach uznany za dzień Pinatubo - aby upamiętnić erupcję wulkanu z 1991 roku i śmierć 700 osób zabitych przez lahary i choroby. Gdzieś tam na naszej planecie wśród setek czynnych i drzemiących wulkanów znajduje się drugi 'Pinatubo', który wybuchnie z podobną miażdżącą siłą w XXI wieku, za rok, dwa, 10 lat...

EDIT: W związku z moim wylotem na Teneryfę w dniach 3-10 grudnia nie będę aktywny na blogu. Monitorujcie wulkany: Etna (kiedy kolejny paroksyzm?), El Hierro, Tungurahua (na zdjęciu termalnym) itd. Na mnie czeka Pico del Teide.

Nyamuragira i wirus H5N1

2011-12-01T00:43:00.000-08:00

Na początek nius nie-wulkaniczny...

Grupa naukowców stworzyła wirusa grypy zdolnego zarażać miliony i doprowadzić do wyniszczenia ludzkości. Powstał jeden z najbardziej zjadliwych patogenów stworzonych przez człowieka, wirus o niesamowitej wprost wirulencji. Laseczka wąglika to przy nim pryszcz. Mowa tutaj o genetycznie zmodyfikowanej wersji wirusa ptasiej grypy H5N1, która mogła być użyta do bio-terroryzmu i wojny biologicznej, gdyby znalazła się w niepowołanych rękach. Za stworzenie tej patogennej bestii odpowiada wirusolog Ron Fouchier i zespół naukowców z holenderskiego Erasmus Medical Center. Doświadczenia z patogenem przeprowadzono na fretkach. Fouchier chce opublikować artykuł o stworzeniu wirusa, na co większość środowiska naukowego zareagowała z oburzeniem.

I tym milutkim niusem witam Was w grudniu. Erupcja Nyamuragira w Kongo nadal trwa. Uformowany został stożek scorii, który nazwano Kimanura. Kilka zdjęć z jej miejsca. W listopadzie Park Narodowy Virunga odwiedziło 350 osób, większość by być świadkami erupcji wulkanu.

Erupcja wulkanu Tungurahua

2011-11-27T20:13:00.000-08:00

Późnym popołudniem lokalnego czasu 27 listopada rozpoczęła się erupcja wulkanu Tungurahua w Ekwadorze. Aktywność sejsmiczna poprzedziła eksplozje, a o 17.00 miały miejsce spływy piroklastyczne na zachodnim i północno-zachodnim zboczu. Odnotowano opad popiołu wraz z deszczem w niektórych miejscach blisko wulkanu m.in w społecznościach Matus, Bayushig, Manzano i Penipe. Wulkan wyrzucał z karteru bomby wulkaniczne na odległość 1-2 km. Trwają ewakuacje okolicznych mieszkańców. W poniedziałek 28 listopada Tungurahua kontynuował swą aktywność sejsmiczną i erupcyjną wyrzucając obłoki popiołu na wysokość 3 km.

Wulkaniczny kolaps zbocza

2011-11-26T23:59:00.000-08:00

Na Teneryfie odkryto pozostałości wulkanicznego kolapsu zbocza. W jego trakcie boczna część wulkanu zapada się powodując kolosalne osuwisko. Te lawiny mogą być naprawdę olbrzymie oraz mogą się rozciągnąć na dziesiątki kilometrów docierając nawet do morza. Mają także potencjał do wygenerowania olbrzymiego tsunami. Lecz w przypadku erupcji wulkanicznych występują rzadko - przeciętnie co 25 lat. W południowo-wschodniej części kaldery Cañadas na Teneryfie odnaleziono pozostałości takiego osuwiska - jego grubość wynosiła 50 metrów i rozciągało się ono na obszarze 90 km kwadratowych, ile z osuwiska znalazło się w morzu, nie wiadomo, choć szacuje się, że zajęty obszar wynosi 50 km. Materiał obejmuje roztrzaskane bloki skalne, pozostałości spływów piroklastycznych oraz płytkie jeziora uformowane przez blokady osuwiskowe i obfite deszcze. Do kolapsu kopuły lawowej - przyczyny osuwiska - doszło w trakcie erupcji eksplozywnej 730 000 lat temu plus minus 3000 lat. Osuwisko dotarło 17 km do brzegu, a potem dalej w morze. Dalsze erupcje wulkaniczne na Teneryfie pokryły materiał osuwiskowy pumeksem i gorejącymi chmurami.

Lawina gruzu El Golfo na wyspie El Hierro, która spowodowała powstanie 100-metrowego tsunami miała miejsce szacunkowo 13 000 lat temu. Póki co podmorska erupcja El Hierro ciągle trwa i zaczyna mi przypominać erupcję Capelinhos na Azorach w latach 1957-58. W miejscu erupcji na wodzie pływa gorący materiał piroklastyczny.

Na zdjęciach kaldera Las Cañadas na Teneryfie oraz osuwisko Mount Saint Helens - 18 maj 1980 roku plus erupcja Hierro.

Monogenetyczne otwory erupcyjne

2011-11-26T15:15:00.000-08:00

Najczęściej spotykanymi otworami erupcyjnymi na Ziemi są tzw. monogenetyczne otwory erupcyjne, co oznacza że każdy z nich wybucha tylko raz. Każda erupcja mająca miejsce na monogenetycznym obszarze wulkanicznym tworzy nowy stożek, lecz starsze stożki już nigdy się nie przebudzą. Po zakończeniu erupcji kanał wulkaniczny zostaje zaczopowany przez zakrzepłą magmę i nie ma możliwości, aby taki stożek na nowo się uaktywnił, chyba że uformuje się nowy kanał wulkaniczny w pobliżu niego. Niektóre z tych erupcji mają miejsce wzdłuż szczelin - tam formują się małe otwory erupcyjne (wulkany hawajskie, Etna). Do najsłynniejszych monogenetycznych obszarów wulkanicznych należą Sunset Crater w USA, Paricutin w Meksyku (aktywny od 1943 do 1952 roku), tudzież miasto Auckland w Nowej Zelandii wybudowane na monogenetycznym obszarze stożków i kraterów (istnieje ryzyko, że na tym obszarze utworzy się kiedyś nowy otwór erupcyjny). Sycylijska Etna posiada 350 monogentycznych otworów erupcyjnych na swoich zboczach. Nowy Południowo-Wschodni Krater, obecne miejsce erupcji Etny nie jest monogenetyczny z uwagi na częstotliwość erupcji.

Na zdjęciach Paricutin w 1943 roku oraz krater tego monogenetyczngeo wulkanu.

Wulkan Galeras niespokojny

2011-11-25T23:26:00.000-08:00

Dzisiaj Ingeominas zarekomendował ewakuację 8000 mieszkańców żyjących w pobliżu kolumbijskiego wulkanu Galeras. W ciągu ostatnich 48 godzin wstrząsy sejsmiczne tornillo były zbliżone do tych, które poprzedziły erupcje wulkanu pomiędzy latami 1992 a 2010. Wystąpiła redukcja emisji gazów z kraterów oraz szczelin Galeras, w tym zmniejszenie emisji CO2. Wulkan został objęty pomarańczowym stopniem alarmu, co oznacza, że może wybuchnąć w ciągu najbliższych dni/tygodni. Od 1988 roku miało miejsce blisko 20 erupcji Galeras - niespodziewana erupcja w 1993 roku doprowadziła do śmierci 9 osób.

Cień Pico del Teide

2011-11-24T00:46:00.001-08:00

Z racji tego, że w grudniu wybieram się na Teneryfę by wspiąć się na Pico del Teide i porobić nieco fotek co nieco o aktywności wulkanu rzucającego największy cień na świecie.

Nazwy aktywnych otworów erupcyjnych Teide w czasie jego erupcji:

Boca Cangrejo 1492
Siete Fuentes i Fasnia w 1704 i 1705
Montaña Negras 1706
Narices del Teide bądź Chahorra 1798
El Chinyero 1909

Trwająca 9 dni erupcja w 1706 roku z otworu erupcyjnego Montaña Negras doprowadziła do zagłady miasto portowe Garachio i zniszczyła kilka wiosek. W 1798 roku doszło do ostatniej erupcji w kalderze Las Cañadas z otworu erupcyjnego Narices del Teide albo Chahorra na zachodnim zboczu Pico Viejo. Trwała ona od 9 czerwca do 8 września 1798 roku. Lawy z tej erupcji można zobaczyć przy drodze Vilaflor - Chio. Wielka kaldera Las Cañadas o wymiarach 16 x 9 km znajdująca się na wysokości 2000 metrów nad poziomem morza została utworzona w wyniku potężnej erupcji eksplozywnej około 160 000 lat temu. Wierzchołki Teide (3718 m) i Pico Viejo (3134 m) znajdują się w północnej części kaldery. W 2003 roku miał miejsce wzrost aktywności sejsmicznej Pico del Teide, co świadczy o tym, że wulkan ten drzemie. Aktywne fumarole w centralnym kraterze Teide emitują dwutlenek siarki i inne gazy np. siarkowodór. Ostatnia erupcja Pico del Teide miała miejsce w dniach 18-27 listopada 1909 roku z jego północno-zachodniego zbocza - utworzony został 80-metrowy stożek scorii na El Chinyero (1604 m), z którego zaczęła wypływać lawa.

Inflacja wulkanu Tanganasoga

2011-11-23T10:38:00.000-08:00

Tanganasoga (na fotografii) jest jednym ze stożków wulkanicznych na wyspie El Hierro. Wulkan ulega gwałtownej inflacji wydzielając ditlenek węgla (CO2), co może stanowić prekursory erupcji. W przypadku erupcji Tanganasoga może dojść do lawin gruzu, osuwisk skalnych, wylewów lawy oraz spływów piroklastycznych. Nie mówię, że ona na pewno będzie miała miejsce, ale warto zacząć monitorować stan aktywności stożka Tanganasoga i przygotować do ewakuacji pobliską wioskę Los Llanillos.

Jan Mayen - wyspa lodu i wulkanu

2011-11-23T10:17:00.000-08:00

Zawsze fascynował mnie stratowulkan Beerenberg na norweskiej wyspie Jan Mayen położonej 600 km na północ od Islandii. Na Jan Mayen znajdują się polarny obiekt badawczy, radiostacja oraz posterunek meteorologiczny zwane Olonkinbyen. Północną stronę wyspy formuje bazaltowy stratowulkan Beerenberg o wysokości 2277 metrów, natomiast południowa jest raczej płaska. Gorący punkt pod wyspą zwie się także Jan Mayen. Wyspę otacza około 10 podmorskich wulkanów, ale niewiele wiadomo o ich aktywności. Beerenberg posiada liczne pasożytnicze stożki żużlowe na zboczach. Erupcja wulkanu w 1970 roku (o sile 3 w skali VEI) doprowadziła do ewakuacji wyspy. W jej trakcie otworzyła się 6-kilometrowa szczelina - aktywnych było co najmniej 5 kraterów. Mała erupcja Beerenberg miała miejsce w 1973 (VEI = 1) oraz w 1985 (VEI = 0). Południowy kraniec wyspy obejmuje wygasły system szczelin Sör-Jan.

Czyż Beerenberg nie jest piękny?

Erupcja wulkanu Popocatepetl

2011-11-21T09:54:00.000-08:00

Najaktywniejszy meksykański stratowulkan Popocatepetl (obok Colima) wybuchł wczoraj (20 października). Chmura popiołu sięgnęła wysokości 5 km. Erupcja oddalonego o 65 km na południowy wschód od Mexico City wulkanu była kontynuacją serii umiarkowanych erupcji. Od piątku Popo emitował niewielkie obłoki gazów i pary. Wulkan przejawia nader częstą aktywność od grudnia 1994 roku. No cóż, niusy o Popocatepetl będą się pojawiać w miarę regularnie na moim blogu.

Na zdjęciach krater wulkanu Popocatepetl, jego wczorajsza erupcja oraz helikopter przelatujący nad miejscem podmorskiej erupcji El Hierro.

William Hamilton - pierwszy wulkanolog

2011-11-20T07:38:00.000-08:00

Sir William Hamilton (1731 - 1803) uchodzi za pierwszego wulkanologa. Był dyplomatą, antykwariuszem i archeologiem. Od 1764 do 1800 piastował stanowisko ambasadora Neapolu we Włoszech. W tym czasie studiował aktywność wulkaniczną Wezuwiusza i Etny oraz napisał książkę o Pompejach. Na Wezuwiuszu był 65 razy, malował jego obrazy tuż przed erupcją wulkanu w 1767 roku. Jego najsłynniejsza książka (pierwsza publikacja wulkanologiczna na świecie) nosi tytuł "Obserwacje Wezuwiusza, Etny i innych wulkanów" i pochodzi z 1772 roku. Znana pisarka Susan Sontag napisała o nim w 1992 roku książkę "The Volcano Lover".

RIP Olgierd Budrewicz. Byłeś wielkim podróżnikiem.

Sakurajima i Puyehue Cordón Caulle

2011-11-20T00:22:00.000-08:00

Niezmordowany Puyehue Cordón Caulle kontynuuje swoją aktywność eksplozywną (która notabene trwa już prawie pół roku - od czerwca 2011 roku) stwarzając problemy dla agrokultury i transportu lotniczego nad Chile, Argentyną i Urugwajem. Jak dla mnie erupcja Puyehue Cordón Caulle może potrwać jeszcze bardzo długo.

Jako zakąska smakowite ujęcie wybuchającego wulkanu Sakurajima w Japonii. Piękne wyładowania atmosferyczne! Oby więcej takich fotografii.

El Hierro i Nyamuragira

2011-11-19T02:43:00.000-08:00

Wylewy lawy i szczeliny aktywnego wulkanu Nyamuragira w Kongo rozciągają się na odległość 11.5 km. Lawa nie zagraża jednak żyjącym w Parku Narodowym Virunga gorylom ani szympansom i obecnie znajduje się w odległości 5 km od drogi Kalengera-Tongo. Tempo efuzji lawy jest jednak słabsze.

Wczoraj 18 listopada 2011 roku miało miejsce trzęsienie ziemi o sile 3.7 w rejonie El Golfo (wyspa El Hierro). Strefa zagrożenia wokół miejsca erupcji wynosi 4 km. To kiedy pojawi się wysepka "El Nuevo Hierro"?

Erupcje freatyczne i freatomagmowe

2011-11-19T01:32:00.000-08:00

W przypadku gdy dochodzi do interakcji magmy z wodą ma miejsce tzw. freatowulkanizm albo hydrowulkanizm. Erupcja freatyczna ma miejsce pod wpływem pary, bez udziału magmy, natomiast w erupcji freatomagmowej ma miejsce wyraźna interakcja wody z magmą. W trakcie erupcji freatycznej woda, śnieg czy lód wsiąka do wulkanicznego otworu, ulega podgrzaniu na skutek intruzji magmy, po czym dochodzi do eksplozji. Owe eksplozje freatyczne z których słynie m.in wulkan Poas są często prekursorami wznowienia aktywności danego wulkanu. Zaś w przypadku erupcji freatomagmowej magma dociera do większej ilości wody (np. jeziora kraterowego, wody morskiej, lodowca), po czym kontrast między rozgrzaniem wody a żarem magmy prowadzi do eksplozji zarówno wody, jak i magmy. Może mieć miejsce produkcja popiołu. Erupcja Surstey (Islandia, 1963 roku) najpierw rozpoczęła się pod wodą, a potem sięgnęła powierzchni formując wyspę.

Na zdjęciach erupcje Surstey, El Hierro, Poas, Hunga Tonga Hunga Ha’apai (Tonga) oraz Mount Saint Helens.